पशुपति देखि पिरामिड सम्मको यात्रा (Egypt visit 2017)

मार्च ९ देखी १९ २०१७

इत्तफाक इजिष्ट ः अरव ,युरोप, अफ्रिका सहितको जक्सन भएको मुलुक हो इजिष्ट । इतिहाँसको सम्पन्नता गौरवसाली पिरामिड, ममीज, सहित अलेक जेण्डरिया भ्रमण गर्न अमेरिकी विश्व विद्यायल कायरोले निमन्त्रणा दियो । करिव दुई वर्षको हुन्छ, हुन्न विचको दुविधा तोडदै साउथ बेस्टर्न कलेज वसुन्धरा बाट नौजनाको टिम तयार भएपछि म सहित दश जना इजिप्ट भ्रमण जाने निधोभयो । सोही कार्यक्रम मा सहभागि हुन आज विहान पौने सात वजे गणेश महरा सर सुके धारा आईपुग्नु भयो । म उहाँको कारमा एअरर्पोट गएं । पौने आठ वजे सम्म सवै जना आई पुगेर सामान चेक जाँच गरायौं । २ जनाको विजनेश क्लास र ८ जनाको टुरिस्ट क्लासको टिकट थियो । हवाई जहाज डेढ दुई घण्टा ढिलो भएको जानकारी पायौं । माथि गएर फारम भरेर इमिग्रेसन चेक गरि भित्र गयौं । एकछिन आराम गरेर हामि ले भन्सार जाँच गराई भित्र तिर लाग्यौ । विजनेस क्लासका साथिहरु आराम गर्ने काठामा गए । हामी डिपाचर लाउञ्जभित्र वसेर ओमान एअर लाई पर्खदै छौ । डेढ दुई घण्टाढिला भएकोले हाम्रो पर्खाई मा सयम निकै लामो हुने भयो ।

       अहिले दश वजेर दश मिनेट तिर ओमान एअर आई पुग्यो अव तैयारी गर्न निकै समय लाग्छ होला । सायद ११ः३० वजेतिर उडान हुन सक्छ । बल्ल फ्लाई दुवईको उडान समय भएछ । फ्लाई दुवईले  गेट नंवर ३ मा सारजा जान बोलायो । १० वजेर २० मिनेट सम्म हामी चाँहि पानि खाँदै चिया, कफि विस्कुट खाँदै सयम गुजार्दै छौं । घाट हरुको कुरान त्यति रमाइलो चाँहि हुदैन । राखी म्याडमले विजनेस लाउन्जमा लञ्च गरेर आउनु भएछ । हाम्रो लागि हाडेवदाम (अलमण्ड) लिएर आउनु भयो । हामीहरुले वहाँले विजनेस क्लास को खुला राखेको वदाम खाएर गफ गर्दै छौं । घाट कुर्दाको समय फोकटिया विताउन गाह्रै हुन्छ । अहिले १२ वजेर विस मिनेट भैसक्यो अँझै उडने तैयारि भएको छैन । अँझै कति समय कुर्नुपर्छ थाहा छैन । अहिले सम्म हाम्रो हवाई जहाज वाट फ्लाई दुवई उडने तैयारिमा गएको देखियो । कतार एअर, हिमालयन एअर लाइन पार्किङ मा रहेको छन । बादल लागेको छ, हल्का घाम पनि लागि रहेको छ । १२ वजे ओमान एअर को हवाई जहाज ले उडान भ¥यो । अहिले हामी काठमाडौं उपत्यका कटेर नेपालकै पहडि बाटो नदि माथि बाट जाँदै छौं ।

       धेरै समय पाकिस्तानको सेण्डी डेर्जट माथि भएर जादैछ हवाई जाहज । वलुविस्तान, कन्दहार माथि वाट जाँदा त नेपाल को बग्ने नदी तराईका समथर भुमिका उव्जाउ फाँट के के संझना भयो हाम्रो मुलुकमा पनि किन द्धन्द चर्केको हामीले विकाश गर्न किन नसकेको आदि कुरा मनमा खोलाउदै वसेको छु । विमान परिपारिका बहुराष्टिय छन ।  मात्र एक जना पाकिस्तानी जस्तो देखिन्छन । पछाडी पट्टि खाना दिने ठाँउमा दुई जना परिचारिका फिलिपिनो रहेछन । चीनजान ग¥यौं गफ–गाफ ग¥यौं , नेपाल त साह्रै राम्रो छ भनिन, आफ्नो मुलुकको प्रशंसा कस्लाई पो मन पर्दैन होला र म पनि दंग भए । गणेश महरा सर म बसेकै लाइनमा सउदी अरवमा ८ वर्ष देखी निर्माण मजदुरको काम गर्ने भाई छ । उस्ले भन्थो जति मेहनत अरवमा गछौं त्यति नेपालमा गरे त्यो भन्दा वढि पैसा कमाउँन्थ्यौं । गोविन्द राई खोटाङ, खारतान्छा गाविस को रहेछन । खुला ठाँउमा प्रचण्ड गर्मीमा काम गर्नु पर्छ रे । जाडो याममा धेरै चिसो पनि हुन्छ उनले भने त्यतिधेरै कामदार जाने सउदीअरवमा सिधा हवाई सेवा छैन । बम्वई बाट, कतार, दुवई, ढाका ओमान बा पाकिस्तान भएर जानुपर्छ रे । के कारण होला नेपाल एअर लाइनले सिधा रुट सउदीअरव सम्म नचलाएको ? गान्धारी राजधानी शहर कन्दहार मुनि मुनि बाट दिखिदै गएको केही समय पछि समुन्द्र देखिन थाल्यो । मकरम कोष्टरेञ्ज नक्सामा देखिएपििछ तल पानि को हरियाली आयो । कर्मान भन्ने ठाँउ पनि माथि पट्टिदेखिदैछ । खैरो सुक्खा मरुभुमि नीलो  समुन्द्र प्रकृतिको बरदान कि अभिसाप क्या मज्जाको छ । ओमन सि (हिन्द महासागर) को भाग माथि उडान हुदैछ । केहिवेरमा हामी मस्कट विमान स्थलमा पुग्छौं भनेर चालक दलले घोषण ग¥यो  । गित सुन्ने हेडसेट लिन फिलिफिनो नानी आइन । सिटको पेर्टी वाहन लगायो नेपाली समयानुसार ४ वजेर १५ मिनेट भै सकेको छ, हवाई जहाज आफ्नो उचाई घटाउन थाल्यो । सायद केहिवेरमा हामी मस्कर विमान स्थलमा अवतरण गर्ने छौं ।

       नेपालमा हवाई जहाजकै कमि छ । मस्कट एअरपोट्टामा पर्किङ गरेर राखिएका हवाई जहाज हेर्दा यसको क्षमता हामी भन्दा निकै वढि भए जस्तो लाग्यो । इच्छा शाक्तिको कमी हो कि धनकै समस्या अथवा अथाहा भ्रष्टाचार किन नेपाली एअरलाइन राम्रो आकर्षक हुन सकेन ? हामीहरु स्थानिय समयानुसार दिनको ३ वजे मस्कट पुग्यौं । ट्रान्सफर लाउञ्जे तिर गयौं, हाम्रो विमान ढिला भएकोले ओमन एअरले खानको कुपन दियो । अनि लञ्च खान हामी विमान स्थल भित्र वसेर खाना कुर्दै छौं ।

       राती अवेर एअरपोर्ट बाट बाहिर आँउदा नेपाल स्वागतम भनि नेपाली र अरबी भाषमा लेखेको सानो नेपाली झण्डा सहित कोप्लेकाई बोकेका नौजवान भएतिर लाग्यौं । एकै छिन संक्षिप्त परिचय गरेर टुरेष्ट बसमा वस्यौ । बाटो मा थोरै गफ सफ भयो । जस्मीन रिभोल्युसन ट्युनिसियाको अवस्था मोरोक्को इजिप्ट, यमन को बारेमा गफ ग¥यौं । समग्रमा प्रथम भेट घाट रमाइलो भयो । टुनिसियाका वालिका सुन्दर, फरासिला, गफाडि अध्ययशील रहेछन । रात्री अमेरिकन विश्व विद्यालयको गेटमा प्रवेश गर्दा राखि शाह म्याडमले हामी त राजदरवारको गेट भित्र प्रवेश गर्न लाग्यौ भन्नु भयो । त्यति कडा सुरक्षा व्यवस्था थियो मुल गेटमा । म र गणेश महरा आज विहान ढिला उठयौं । किन भने राति मध्य रात्री पछिनै हामी अम्मानबाट काइरोइजिप्ट आई पुगेका थियौं । विहान उठेर कफि खाई अलेक्जेण्डरिया जान तैयार भयौं । टिकाराम (गणेश) महरा सर, म र विशाल न्यौपाने भाई सहित तैयार भयौ र अरु केटा, केटी र म्याडम तैयार भए नभएको हेर्न थाल्यौं । करिव आठ वजे हामी अलेकज्याण्डरीया को लागि रमाना भयौं । अमेरिकी विश्व विद्यालयका ३, ४, ५ ढोका हुदै वाहिरको सडक न्यूकाइरो स्थित अमेरिकी विश्व विद्यालय को विशाल क्षेत्र पार गरि टुरिष्ट वसमा खुल्ला करिव रित्तो सडकमा अलेक्ज्याण्डरिया तिर छौं । बाटोमा एकठाँउ बस रोकेर ब्रेकफास्ट किन्यौ । बाटोमा टिपिकल रोटी सहितको ब्रेकफास्ट खाँदै अघि बढर्दै छौं । खानाको स्वाद मिश्रीत लाग्यो केही साथीले ब्रेक फास्टको रोटि रुचाए केहि लाई त्यति स्वाद लागेन । हरेक ठाँउका मानिसलाई आफ्नै खानाको स्वद मिठो लाग्छ । बाटोमा दुई ठाँउ नायल नदीका नहरहरु र तीनका फाँटमा गरेका कृषि फर्महरु पनि देख्यौं । बाटोमा मास्टर भन्ने ठाँउमा अल्पआराम गर्न सौचालय प्रयोग गर्न १५ मिनेट वस रोकियो । चर्पिमा जाँदा न पानि थियो, न ट्वायलेट पेपर तीन ठाँउमा थिएन । चौथोमा मात्र टवायलेट पेपर उपलब्ध थियो । जे भएपनि चौथो लाई प्रयोग गरे । विशाल मरुभुमि समग्रमा निकै मेहनतका साथ निर्मित रहेछ इजिष्टको सभ्य ता । पविता कम बोल्ने खाले छात्रा रहिछन प्रतिक्षा केहि चुलवुले स्वाभावकि भए पनि दुई जना एक आपसमा मिलेर यात्रा गर्दै थिए । दूवैजना दश जोड दुई पढने भाई हरु अल्लारे भएकाले हराउने कि सुत्ने रहेछन । राखि शाह पनि म जस्तै विदेशी साथीहरु संग मस्त गफ गर्न रुचाउने रहिछन । हामी जम्मा दश जना व्यक्ति वसेका छौं ।हामीलाई गाइड गर्न साथमा अमेरिकी विश्व विद्यालयकी कर्मचारि लमिस सहित ६,७ जनामा महिला धेरै छन । सवै रमाइला गफाडि तथा मिलन सार छन । २४ घण्टा भएछ हामीले काठमाडौं छोडेको पनि । सुरुमा त खासै मनै थिएन इजिप्ट आउन तर आएपछि रमाइलो नै लाग्यो । नयाँ ठाउँ नयाँ मान्छेहरुसंग घुम्न आउँदा । साँच्चै भन्दा गणेश महरालाई मात्र जना मात्र चिनेको थिए अरुलाई त चिनेको पनि थिइन । तर रमाइलो नै भयो । विस्तारै घुम्दै जाँदा यस्तो मरुभुमि नै मरभुमि भएको ठाउँ पनि कति धेरै विकसीत भएको । एक छिन एसो सोचे नेपाल को याद आयो र नेपाल र इजिप्ट लाई तुलना गरे हाम्रो देश नेपाल पनि केहि कुरामा कमि त छैननी सवै कुरा प्रकृतिले दिएकै छ । राम्रो संग सदुपयोग गर्नु मात्र नजानेको । मान्छेहरुले धेरै मिहनेत गर्ने भएकोले नै विकसीत भएको हो संसार । जहाँजहाँ मेहनत गरिएको छ त्यहाँ विकाश भएको छ ।

       भुमध्य सागर कति निलो सुन्दर देखियो । हामी अलेक्जेण्डरीया इजिस्टको दोश्रो ठूलो शहरमा पुग्यौं । टाढै बाट बहुत सुन्दर र सफा पानि त्यसैमा स साना प्लास्टिकका (बोट) डुङ्गामा मान्छे बसेको देख्यौं । माछा जस्तै तैरिदै थिए कतिपय मान्छे । बैकक पताया विच पुगे जस्तो लाग्यो मलाई त । मौसम गर्मी जस्तै थियो क्या मज्जा ।

       रोमन थिएटर ८–११ साताव्दिको निर्माण विकास रोमन सभ्यताको इतिहाँस, ग्रिक पछिको युरोपियन चरम विकाशको उदाहरण हेर्न अलकेजेण्डरीया पुग्यौं । १ वजे दिउसो गर्मी थियो । रोमन थिएटर नाचगान हेर्नको लागि वनाईएको जमिन भित्र को संग शाला उत्खनन बाट प्राप्त प्राचिन सभ्यता को चिनारि रहेछ । हाम्रो लुम्वीनी जस्तै दोश्रो सताव्दिको रोमन थेटर १९६२ मा पत्ता लागेको रे । अलेक्जेण्डर द ग्रेटको केफिन भएको हुन सक्छ भनि खोज गरियो । धेरै पटकको भुकम्प बाट भत्केको पाइयो । दोश्रो साताव्दिमा राजालाई नाच हेर्न र नुहाउने तातो पानी, चिसो पानीबाट नुहाउने एकोबाथ क्षेत्र पनि पत्ता लाग्यो अझै उत्खनन हुदैछ भनेर गाइडले जानकारि दिइन ।

       पानि मुनिको किल्ला निर्माण गरिएको थियो रे । न्यान्सी नाम भएकी दुर गाइड थिइन । उनले भनिन बहादुर सेनालाई रक्षा गर्नको लागि र किलियो पेट्राको खुसिको लागि निर्माण गरिएको ठाँउ हो यो । यसको वारेमा डिस्कोभरि च्यानल मा हेर्न सक्नु हुन्छ । २००० वर्ष पुरानो सम्यताको महान उपलव्धि हेर्ने ठाँउ हो ।

       भुकम्पले समुन्द्रभित्र हराएका किलो पेट्राका दखार का ढुङ्गाहरु हजारौको संंख्यामा भेटीए । १९६०, १९७० को उत्खनन बाट प्राप्त समुद्रिक विशाल भण्डारहरु ७ वटा किलोपेट्राले यहाँ शासन गरे । २००० वर्षसम्म यो ठाँउ राजधानी रहयो । इतिहाँस प्रसिद्ध किलियो पेट्रा संस्कृति ग्रीक को राजकुमारी राजा भएको मुलुक को राजधानी हेर्र्ने मौका पायौं । फोटोहेर्दा साँच्चै चाख लाग्दो रहेछ, हरेक समुन्द्रबाट आउने खतरालाई सामना गर्न र समुन्द्री मार्ग नियन्त्रण गर्न महत्वपुर्ण रहेछ । दुई, तिन तलामा निर्मीत झ्याल जस्ता छिद्रको दोहोरो प्रयोजन रहेछ । एकत गर्मीको वेलामा समुन्द्र को चिसो हावा सिधै भित्र आउने रहेछ  त्यसमने किल्लालाई बातानुकुलित बनाउने रहेछ । अर्को समुन्द्री मार्गको अवलोकन गरि शत्रु को आगमन लाई रोक्ने रहेछ । किल्लाको माथिल्लो भाग तल्लो भाग र चारै तिर घुम्न करिव एक घण्टा लाग्यो । त्यसपछि लञ्च खान माटाको परिकार पाइने रेष्टुरेन्टमा पुग्यौ र रोटि, माछा, सलाद भात, केक, पेप्सी जुस आदि खायौं । खाना खाई सकेर वसमा चढदा नचढदै पानी प¥यो । कालो बादलले आकाश टम्म ढाकेको छ नीलो समून्द्र तीन तिर शहरु यो नै अलेक्जेण्डरियाको रमाइलो र विशेषता रहेछ ।

       तीन तारे होटलमा बास वस्यौं कति लाग्यो थाहा छैन, परन्तु खान वस्न गरेर एक जनालाई १०० डलर भन्दा बढी पक्यै प¥यो होला । होटलको कोठा विशाल छ, तीन वटा खाट छन, गणेश महरा सर र म दुई जना मात्र २३१ नंवर कोठामा वस्यौ । अरुहरु इजिसियनसंग एक

 एक भुमध्य सागर किनारमा पुग्यौ जहाँवाट २ घण्टाको उडानमा ग्रिस पगिन्छ रे ५० मिनेटमा साइप्रस पनि पुगिन्छ । पुर्र्वी हार्वर र पश्चिम हार्वर दूई मुख्य बन्दरगाह रहेछन यो शहरमा ३ किलो मिटर लामो समुन्द्री किनार र कोष्टल एरिया छरे हजारौं माछा मार्ने डुङ्गाहरु छन ।

       गरेर वसे हामी सवै जना एउटै तलाको कोठामा वसेका छौं । थकाई लागेकाले हामी स्थानीय समयानुसार ७ वजे साँझ नेपालको समयानुसार ११ वजे राति कोठामा आई वस्यौं । जीवनमा समयको गति आफ्नै प्रकारले चल्छ । मानिसले जीवनमा के लाई प्राथनीकतमा राख्ने, त्यो महत्वपूर्ण विषय हुनजान्छ । अरवहरुको बारेमा थोरै सुनेको थिएँ नेपालीहरुको श्रम बजार रहेको अरव संसारको भाग भन्दा केही पर एतिहाँसिक, ग्रेटको राजधानी, रोमन सभ्यताको विकास थलो हँुदै मुगल बहुल भएको ईजिप्ट को निरन्तर आकस्मिक निरन्तर यस अर्थमा कि एक जना काइरो स्थित अमेरिकी विश्व विद्यालयको इन्टरनेशनल लार्निङ लिभिङ विभागकी एक कर्मचारी लमिस ए हम्दी ले दूई वर्ष अघिदेखि मिङमा सेसी अमेरीकन पिरिकोर स्वयंसेवकमा काम नर्गे बहिनी को सिफारिस भनेर मलाई ई मेल लेखेकी थिइन । त्यस वर्षदेखि  वसन्त वा हेमन्तमा इजिष्टको भ्रमण गर्ने र अमेरिकी विश्व विद्यालयका छात्र छात्राले नेपालको अवलोकन भ्रमण गर्ने भन्ने कुरो चलेको थियो  । काठमाडौंबाट सिधा हवाई सेवा नभएको ठाँउ नेपाली हरुको त्यति आवत–जावत पनि नभएको ठाँउमा जान ठूलो रकम खर्चन पद्मकन्या क्याम्पसका विधार्थी तैयार थिएनन् । त्यसैले काठमाण्डु विश्व विद्यालयसंग कुरा गर्ने कोशिष गरे त्यो पनि सम्भव भएन । अचानक एक डव्लु सि साउथ वेस्टर्न कलेज बसुन्धराका संचालकहरु संग विचार राखे । एक महिना भित्र हुन्छ, हुन्न भन्ने शंका उप–शंकाका बीच पहिले पाँच जना विद्यार्थी तैयार देखिए केही दिनमा एक जनाले आफ्नो पासपोर्ट फिर्ता लियो रे समय निश्चित गरि सक्दा पनिजाने न जाने निधो हुन सकेन । एकजना म्याडम पनि तैयार हुनुहुन्छ भन्ने थाहा पाइयो खर्चले नपुग्ने कलेजले पनि नवेहोर्ने तर सकभर कोशिस गर्ने भन्दै उडानको ४ दिन अघि मात्र १० दिनको लागि १० जनाको टिम जाने कि भयौं । ११ कक्षा देखी स्नातक सम्म अध्ययन गर्ने हवाई टिकट सहित खर्च व्यहोर्न सक्ने विद्यार्थी लाई फागुन २६, २०७३ को दिन हामी इजिष्टको लागि प्रस्थान ग¥यौ । त्यहीनै  नियमित आकस्मिकता भयो । जे हुन्छ त्यो भई छाडछ भनेझै हाम्रो अरव संसारसंगको प्रत्यक्ष संपर्क हुन पुग्यो । धार्मीक कट्टरताका कारण यो क्षेत्र विश्व भ्रमण गर्नेहरुको लागि त्यति आकर्षक रहेनछ । थोरै चिनीयाँ पर्यटक मात्र मैले देखे पर्यटकीय क्षेत्रमा ।

       सन् १९५२ सम्म दरवारको रुपमा रहेको मुन्ताजा १९५६ सम्मको दरवार मोन्ताजा वाटर स्पोर्टस महारानीलाई गर्न दरवारको अग्रभागमा रहेको छ । फरुख अन्तिम राजाको गर्मि यामको दरवार हे¥यौ । र फोटो खिच्यौं । हाल राजाको एक जीवित छोरा, स्वीट्जर ल्याण्डण्मा वस्दैछ । बाँकी परिवारका सदस्य दफन वसेका छन् । दरवार हुञ्जेल रानीले जलक्रिडा गर्ने स्थल चाहि साह्रै रमाइलो लाग्यो । एक घण्टा जति समुन्द्रको छालको उफ्रेको दृष्यसँग रमायौं । यो समय भ्रमण को उच विन्दुको मनोरम हुनसक्छ । किन नेपालमा समुन्द्र छैन, समुन्द्री छालको वेगको उँचाई हामी मध्ये धेरै लाई थाहै थिएन । नुनीलो भुमध्य सागरको पानीले उफ्रेर छपक्क भिजाउँदा पनि हामीलाई बेजोड आननन्द आग्यो । कविखुसी कभि गम यात्राको क्षण हम तुम और वह सहित दुई देशीय भ्रमण टोली रमाउँदै अर्को गन्तव्य तिर लाग्यौं ।

       लाइवेरी अफ काँग्रेस पछिको विश्व को दोश्रो ठुलो एक साथ धेरै जनाले पढ्न सक्ने ७ तलाको खुल्ला, देखिने पुस्तकालय हेर्न गयौं । अलेज्याण्डरीया विश्व विद्यालयको अगाडी विश्व का ठूला–ठूला दातृ निकाय कष्ट युनेस्को आदिले सहयोगगरि ६० वर्ष लगाई १९६० को देशक देखि बनाएर पुरा गरिएको रहेछ । खाना खान आज धेरै केटा, केटी हरुले केएफसि खाए । हामी तिन जना टिचर र एक जना विद्यार्थीले सुर्मन भन्ने खाना खायौं । कुखुराको रोष्ट मासुको मmुररी वनाएको साथमा गोलभेडा, काकरो मिसायको मसला सहितको पाउरोटी हो सुर्मन भनेको । आज आफ्नै पैसाले खाने भएकोले फरक–फरक ठाँउमा खाना खायौं । अहिले दिउँसोको ३–४ वजिसक्यो अव हामी कायरो जानको लागि तैयार छौं । एक–दुई जना खाना खाएर आउन बाँकी भएकोले हामी उनिहरु लाई कुरेर कीनी वसेका छौं । अव अलेक्ज्याण्डरीया बाट हामी कायरोतिर जान्छौं । भोलि कायरो वरिपरि घुम्ने कार्यक्रम हुनेछ । पिरामिड हेर्ने सहितका कार्यक्रम हुन बाँकी छ की

       आज चौथो दिन विहान आठ वजे तैयार भएर पिरामिड हेर्न जाने कार्यक्रम रहेको छ । विश्वका आठ आश्चर्य मध्र्येको एक मानवनिर्मीत चतुर्भुजाकारको कस्तो कुन वेला कसरी निर्मित वा स्तम्भ वनाएको होला यो नै जान्ने इच्छा सहित उठेर स्नान गरी कफी खाने तैयारी गर्दछु । भ्रमणको उत्सुकता नयाँ नयाँ ठाँउ हेर्ने इच्छाले मलाई यहाँ पु¥याएको छ ।

       सन् १८८० मा स्पेज नहरको उद्घाटन को वेला पिरामिड नजिक वस्ती विकाश गरियो रे । विदेशी पाहुनाको स्वागत सत्कारको तैयारी गर्नेको लागि, ममिफिकेशन गर्न ७० दिन लगाउँथ्यो रे । राजा, महारानी र छोराको पिरामिड हरेक गर्मीमा जव वडि आँउथ्यो त्यो वेला साढे तीन महिना जति खानपान, रहन सहन को व्यवस्था राजाले वन्दोवस्त गरिदिऐ र जनताले पिरामिड वनाउन लगाँउथे रे ।

       एक राजाको पूरै समयमा निर्माण गरिएको ईशापुर्व ३६०० वर्ष अघि निर्मत रहेछ पिरामिड । त्यहाँ प्रयोग भएका ढुङ्गा हेर्दा त्यो जमानामा कहाँ बाट कसरि त्याएर कसरि त्यति अग्लो पिरामिड निर्माण गरे होलान अचम्मकै निर्माण रहेछ । पिरामिड वनाउन पहिले वालुवा खनेर चट्टान भेटाउने गरि जग बसालेछन त्यसपछि ठुला ठुला टुक्रा काटेर चौडा वनाइएका ढुङ्गा को प्रयोग गरि बनाइएको रहेछ । दोश्रो पिरामिडको अगाडी पटी ममीबनाउने ठाँउमा राखिएका चुन ढुङ्गा र ग्रेनाइड हेर्दा त्यसवो कसरि ल्याएको होला जस्तो लाग्छ । विशाल खम्वा शिलिङ पर्खाल सवै ठूल ठूला ग्रेनाइडबाट बनाइएका छन् । एउटा चट्टानले दोश्रो पिरामिड हेर्न केही छेकेकोले त्यो चट्टान हटाउने आदेश दिएछन् । त्यसलाई हटाउन नसकेपछि त्यही चाहानलाई राजाको टाउकोको आकार बनाएर राखेछन् ।

       पाँचौ दिन १३ मार्च २०१७

८–३० वजे विहान सांस्कृतिक शैक्षिक भ्रमणको पाँचौदिन आज पूरै धर्ममा लिप्त कायरो हेर्न जाने कार्यक्रम रहेको छ । जस्लाई स्थानीयले इस्लामिक कायरो भन्दा रहेछन । इस्लाम धर्मका प्राचिन नमध्यकालिन तथा आधुनिक गुम्वज, मसिद र अरु केके देखाउँछन् थाहा छैन । तर यहाँ अमेरिकन युनिभर्सिर्टी न्युकायरो बाट ११ वजे प्रस्थान गर्ने र ८ वजे पछि फर्कने कार्यक्रम छ भनेर हिजै बेलुका लमिश ए. हम्दीले हामी लाई जानकारि दिई सकेकी छन । किन हो कुन्नी हिजो रातिमलाई मिठो निन्द्रा लागेन र आज विहानै उठेर एक अंगे्रजीलेख तैयार पारे । अर्को आजको दिनको सुरुवात नेपाली भाषाको दैनिकी लेख्न बसेको छु ।

       धेरै मस्चीद हेर्ने काम गरेको ले मैले धेरै नोट गरिन । परन्तु आठौं सताव्दि देखि १८ औ सताब्दि सम्म वनाएका विशाल कार्य मस्चिद हे¥यौ । एक मस्चितमा सुरक्षा किल्ला सहित को सवै भन्दा अग्लो ठाँउमा निर्माण गरिएको थियों । अग्लो ठाँउ भएकोले त्यहाँवाट कायरो टावर,कायरो शहर र टाढाको पिरामिड समेत स्पष्ट देखिन्थ्यो ।

       इजिप्टको सुन्दर यात्रा

छैटौं दिनको शुक्रवार जुस खाएर दिनको सुरुवात भयो । आठ वजेर १० मिनेट मा हामी वसमा चढ्यौ र वस हिडयो फैयुम भन्ने ठाँउमा २ घण्टा जति लाग्छरे । त्यसपटि लमीस ए हम्दीको घरमा खाना खान जाने कार्य झन  रहेको छ ।

       बाटोमा नेपाली, हिन्दी, इजिप्सियन र अंग्रजी गितको बोलमा स्थानीय केटिहरु तथा हाम्रो टिमका केटा केटि नाच्दै छन । १०० किलो मिटर सम्म को बाटो रमाइलो संगै पार हुदैछ । फहयूम ईशा पूर्व ९००० वर्ष अघि विकशित ठाँउ रहेछ । इजिप्टको  उव्जाउ भुमि भएकोले अन्न भण्डार र प्राचिन सभ्यताको उद्भव स्थल पिरामिड इजिप्टमा जताततै वनाइएका रहेछन । राजाहरुले आफ्नो तागत र किर्ति राख्नको लागि हजारौं लाखौं श्रमिक लाई मारे र पनि त्यस्ता इमारत निर्माण गरिने रहेछन । आज हामी संग साथमा  गएका अमेरिकी विश्व विद्यालय विद्यार्थी निम्न छन ।

वहेया मन्सी,

वेन्तल गेव्रा,

सेरीफ जीदर,

वेसमा वलावेल,

दुई , तिन जना सुकन्या र माइला फरसिला छन । हिन्दी गितको वोलमा रमायर नाच्दछन । नेपाली भाषाको गीतमा पनि रमाएरै साथ दिन्छन । नेपाली सहभागि हरुमा केटी भन्दा केटाहरु फरासिला छन । मरुभुमिको मुटु चिरेर बनाएको सफा चिप्लो सडकमा ९० देखी १०० किलो मिटर कोे रफतारमा गुडी रहेको पर्यटक वाहनमा माइकमा गीतको आवाज घन्काउदै नाच्दै रमाइलो गर्दै जाँदै छौं । अहिले स्थानीय सयमनुसार विहान को दश वज्न लागि सक्यो । नेपालमा २ वज्न लाग्यो होला कतै वस्ति नभएको मरुभुमि भाग देखिदै छ वा विजुलिका पोल । ८५देखी ९० प्रतिशत मरुभुमि भएको मुलुक नायलनदीले नै जीवन दिएको रहेछ । नायलको किनार कि सामुन्द्रीक किनार आदि सभ्यताको विकास र वस्ति विकाश भएको रहेछ । जताहे¥यो उतै खेरो धुलो भएको मरुभुमि मात्र देखिन्छ । त्यति भएर पनि साढे नौ करोड जनसंख्या लाई पालेर विकासित जीवन दिन सकेको छ  नायल सभ्यता ले ।

       लिलिया रमाइली कुमारी छामा वसमा आर्किटेक्चुर मेकानिकल इन्जिनीयरीङ गर्ने नवोल्ने खाले केटी । हामीले मरुभुमिमा रहेको सानो झरना हे¥यौं । माथिल्लो ताल बाट तल्लो तालमा खसेको पानीको सानो झरना  पछि केहिवेर नुनीलो तालको पानीमा हिडयौं पति आधा घण्टा जति प्रति व्यक्ति १० इजिप्सियन पौण्ड तिरेर डुङ्गामा घुम्न गयौं । खाना खायौं र अव सन वोर्डिङ भनेको बालुवामा काठको बोर्ड बाट चिप्लिटी खेल्न जादै छौं । यो गेम मैले जीवनमा पहिलो पटक देखेको हो ।

       ट्युनिसियाको लिलिया स्वभावले रमाइलि छिन । नेपाल जाने टिममा परेकी छन । बालुवामा सेण्ड स्केटिङ खेल्यौं । सनवोर्ड र स्याण्ड बोर्ड भन्दा रहेछन । मैले त उभियर खेलिन वोर्डमा वसेर स्की गरे । अहिले सवा तिन वजि सक्यो आज वेलुका लामिस ए हम्दीको घरमा खाना खाने कार्यक्रम रहेको छ । लिलियाले बाटोमा रमाइलो गर्दै हिडेकी छिन । इन्जिनियरिङ पढ्ने छात्र, छात्रा त्यति वोल्ने खालका छैनन । दिउँसोको खाना मा भान्दा रोटी र फ्राई चिकेन खायौं । खाना खाई सक्दा साढे चार वजि सक्यो । अव वल्ल यहाँवाट फर्कन लागेका छौं । अव अर्को ठाँउ जान्छौं । इजिप्टको पहाडरे हेरौ कस्तो पहाड रहेछ ।

       मरुभुमिमा चिया पकाएर खायौ । अहिले साँझा को सवा छ वजि सक्यो हामी अझै धेरै टाढा एयूसी न्यूकायो जानु पर्छ । त्यहाँ पुगेर लुगा फुकालेर फरक लुगा फेरेर लामिस हाम्डी को घरमा खाना खान जाने कार्यक्रम रहेको छ ।

       आज १०–१५ वजे विश्व विद्यालय भ्रमण आज एयुसी विद्यालय भ्रमण ग¥यौ । पुस्तकालय हे¥यौं मरुभुमिको निर्मित सुन्दर शान्त विशाल अमेरिको विश्व विद्यालय भित्र लटरम्म फलाएका सुन्तला लगायत एकै कम्पाउण्ड भित्र आँप, सुन्तला, आरु आदी फलफुलका रुख रहेछन । फाउण्टेन, छहरा, हरियो दुवो किसिम किसिमका फुलहरु हेर्दा मरुभुमिमा उब्जायजस्तो लागेन । परन्तु १०÷१५ वर्षको लामो लगानि गरेर २००८ मा उतघाटन भएको यो नयाँ कायरोमा नव निर्मित भवन झण्डै अमेरिका जस्तै देखिने रहेछ ।  मैले विचार गे हराभरा अति मलिलो काठमाडौको जमिनमा मेरो विश्व विद्यालय र हाम्रो कलेज हरु मरुभुमि जस्तै छन । अमेरिकी विश्व  सरसफई देखी लिएर भित्री सुरक्ष सवै उस्तै छ ।

       सन २०११ को क्रान्तिदेखी हवाई सुरक्षा भन्दा कम रहेन छ । एयुसी को सुरक्षा व्यवस्था । व्यवस्थापन, विज्ञान, सामाजीक विज्ञान र इन्जिनियरीङ को पढाई हुने रहेछ । मध्यपूर्वका धनी मानिसका छोरा छोरी मात्र पढ्दा हुन यो विश्व विद्यायमा । २ वजे तिर लमिश ए हम्दीले पकाएको खाना खायौं । खाना खाएपछि हामीहरु एक छिन कोठामा गई आराम ग¥यौं । अनि नेपाली राजदुतको निवास मा साँझको खाना खान गयौ । त्यहाँ जान वसमा करिव २ घण्टा लाग्यो । राजदुत झवेन्द्र अर्याल, म्याडम दुर्गा अर्याल र राजदुतावासका अन्य कर्मचारिले राम्रो स्वागत सत्कार गरेर खान, पान सहित गजव को डिनर को व्यवस्था गर्नु भएको रहेछ । पिउने साथिको साहै खडेरी प¥यो । अनि थोरै भएपनि मैले साथ दिए । नेपाली र इजिप्सीयन सवै सहभागि रमाएर गफसफ गरे र खाना खायौं र रात्री १०ः१५ वजे वसमा एयुसी  फक्र्यौ । फर्केर मैले मेसीनमा लुगाधुन राखे । अहिले लुगा धुनेकाम आधा घण्टामा सिद्धियो । अव सुकाउने मेसिन खालि नभएसम्म कुरेर वस्दै छु । बाह्र वजि सक्यो सायद १ वजे सम्म सुत्छु होला । भोली विहान ८ वजे घुम्न जाने कार्यक्रम रहेको छ ।


आठौं दिन

आठौं दिन विहान साढे आठ बजे एयुसी बाट भ्यानमा काइरो म्युजियम घुम्न गयौं । बाटोमा कुनै ठाँउमा एक दिन रोकेर स्थानिय ब्रेकपगस्ट किनेर ल्याए स्थानिय ब्रेकफास्टको रोटी भित्र (वटुक) वडा तरकारि र कटुस(वडा) जस्तो राखेका रोटि र अर्को प्याक राजमा, दाल आदिको लेदो भएको अर्को किसिमको रोटी चपाउँदै काइरो तिर लाग्दै छौं । न्यू काइरो बाट कायरो जान पनि एक घण्टा भन्दा बढि लाग्दो रहेछ । आजै इजिप्सियन नेशनल म्यूजियममा चार पाँच हजार वर्ष पुराना ममिजहरु, संरक्षण गरेर राखेका मृत राजा महाराजाका लास लाई हेर्ने छौं । आज नै एयुसी को अतिथि गृहमा हाम्रो अन्तिम राति हुनेछ । भोलि सोखना भन्ने ठाँउ जाने, जहाँ लाल सागर मा केही समय विताउने छौं । आज हेर्ने संग्रहालयमा कति समय लाग्छ थाहा छैन । साँच्चै मन्दा हाम्रो टिमका साथीहरुलाई गाइडले निकै व्यारथा गरेर फर्मायस गरेको मन परेन । त्यसैले मुजियममा छिटो छिटाृ हिड्यौं । सवै तिर लासैलास रहेछन । कतै राज, रानी राजपरिवारका लुगा, गहना प्रयोका सामान आदि थिए ईशापुर्व हजारौ वर्ष देखिका भाँडा वर्तन लगायत सवै हेर्नपनि लागेनौ ।

       १२ वजेर १५ मिनेट सम्म म्युजियम हे¥यौं । अनि बजारतिर फक्यौं ।

नवौदिन

साढे आठ वजे राजदुत झविन्द्र र्याल र म्याडम दुर्गा अर्याल आई पुग्नु भयो । हामी सवै पेप्सी गेटको अगाडि पुगेपटि वसमा सामान राख्यौं । एक छिनमा वस हिडयो यति ट्रावल्सको जस्तो ठुलो वसमा हामी आज सोखुना लालसागर भएतिर हुइकिदैं छौं । आधा घण्टा शहर बाट हिडे पछि मरुभुमि क्षेत्र भएको ठाँउमा टोलगेट मा एक छिन रोकेर ट्याक्स ति¥यो । फेरि अनन्त मरुभुमि मा पूण स्पीडमा जाँदै छ हाम्रो बस । अगाडिका सिटमा राजदुत झविन्द्र अर्याल र गणेश महरा हुनु हुन्छ । राजदुत भन्दै हुनु हुन्छ हेर्नोस १०० वर्षमा हावापानी भुवनौट पनि परिवर्तन हुन्छ । ७–८ हजार वर्ष पुरानो प्रसिद्ध सभ्यता भएको यो मुलुक मा पनि त्यही भएको हुनु पर्छ । आश्वान भन्ने ठाँउ र इटालि सम्म बाट ल्याइएका विशाल काय ढुङ्गा त्यसवेला कसरि बोकेर ल्इाए होलान । पक्कै पनि हाल मरुभुमि भएकोठाँउ समुन्द्र थियो होला । अनि ढुङ्गा बाट करिव १००० किलोमिटर दुरि वाट बोकेर ल्याउन र १४० मिटर माथि चढाउन पनि कस्तो प्रविधि प्रयोग गरेहोलान । रुसको साइवरिया उर्जाउ जमिन छ तर अत्यधिक चिसो र हिउँको कारण केहि उजनि हुदैन थ्यो । अव प्रसस्त गहुँ फल्न थालेको छ । यो गहुँ उत्पादन बढ्यो भने कृषिमा आधारित अर्थ तन्त्र भएको प्रान्स संकटमा पर्नेछ । रुस गहुँ निर्यातको ठुलो श्रोत हुनेछ । विश्व उष्णिकरण को प्रभावले होला । कति पय हाम्रो हातको कुरा मात्र होइन, प्रकृतिमा परिवर्तन नियमित आकस्मिकता नै हो । हामिले मत्थर मात्र पार्न सक्छौं रोक्न सक्दैनौं । जसरि हाम्रो हिमाल पग्लदै छ । पहाड उजाड हुदैछन कुनै दिन नेपाल नै मरुभुमि हुन सक्छ । समुन्द्र भएको ठाँउ बस्ती बस्ती को समुन्द्र प्राकृतिक नियम हो । भुकम्पे, ज्वालामुखि लगायत प्राकृपतिक विपदले यो सवै गर्छ ।

       बाटो पार गर्दा गर्दै इजिप्सि यन खाजा खायौं । एक जना अमेरिकन विश्व विद्यालय की छात्रा ले आफ्नो घर बाट प्रत्यक सहभागिको लागि राम्रो केक, मिठाई फरक फरक पाकेटमा प्याक गरेर ल्याएकी रहिछेन त्यो पनि सवै जनाले खायौं । उनले मलाई दुई दुई पाकेट फुट जुस दिइन । सुन्दरी राम्रो व्यवहार र मिठो खाना पकाउन सक्ने रहिछन् । मेरो सिटको अर्को पट्टि म्याडम एमव्यासडर दुर्गा र राखि शाह आफ्नै गफमा मस्त छिन । पछाडि विद्यार्थिहरु मस्त सुतेका छन । सोखना टोलगेटलाई पुगि पैसा तिरेर भित्र लाग्यौ । किलोपेट्रा सेरामिक इन्डस्ट्रीज र इजिप्सियन स्टील फ्याक्ट्री सहित थुप्रै औधोगिक प्रतिष्ठना देखिए । कताकता टाढा टाढा केहि पहाड पनि देखिए । मरुभुमिका विचमा बनाइएका उधोगहरु लाई स्वेजनहर ले पनि दिने रहेछ । लाल सागर स्वेजक्यानल इर्कोनोमिक जोने लेखेको देखियो । लाल सागर लाई भुमध्य सागर सम्म जोडने नहरको नाम हो स्वेजनहरु र यो लेख्दा लेख्दै बस होटलको गेट होटलको गेट भित्र प्रवेश ग¥यो । स्वेज नहर बनाउन दश वर्ष लागेछ । यसको उद्धघाटन सन १८६९ नोमेम्वर १७ मा भएछ । विश्वको एतिहाँसिक नहर व्रिटिस सामाज्य कालको विशेष निर्माण हो । होटलमा पूग्दा पुग्दै मैसा स्वागतको लागि पुगि सक्नुभएको रहेछ । अमेरिकी विश्वविद्यालयकी अन्तराष्ट्रिय कार्यक्रम की संयोजक मैस मैसाको श्रीमान र लमिश ए. हम्दी को श्रीमान संग पनि भेट भयो मलाई धेरै खुसि लाग्यो । हामी क्याविनमा वस्दा वस्दै होटल म्यानेजर आएर राजदुतको सामान लिई कोठामा लग्यो । हामी भने कोठाको साँचो पर्खर्दै छौं ।

       ११ वज्यो आज जाने दिन विहानीमा हामी होटलको कोठामा वस्ने तरखरमा छौं । कोठामौ गएर नुहाई धुवाई गफ सफ ग¥यौ र केहि घण्टा राजदुत ज्यू संग विशेष गफगाफ र खेलमाल भयो । साँझ ८ः१५ वजे नेपाली इजिप्सियन गीत र नाच ग¥यौं । त्यस पछि वेले नाच हेर्न गएको त त्यो ठाँउमा केटा केटी बुढा बुढी, तरुना तरुनी सवै हुक्काको तम्वाकु खाई रहेका थिए । धुवाँले दिक्क बनायो बेले गर्ने मुख्य महिला कलाकार कुनै कारण वस आईनन रे अर्को एक केटी र केटोले इजिप्सियन गीत गाउन थाले त्यो चाही नबुझने भएकाले दिक्क लागेर हामी नेपाली सहभागी आ–आफ्नो भिल्ला तिर लाग्यौं । निकै ठुलो क्षेत्रमा फैलिएको यो होटलमा सैयौं भिल्ला रहेछन । हरेक भिल्लामा ३ छुट्टा छुट्टै आवास रहेछन् । डवल वेड को एक विशाल खाटमा गणेश महरा र म सुत्ने व्यवस्था रहेछ । नेपाली राजदुतको लागि दिएको कोठा अलिक विशेष थियो । फलफुल राखिएको टोकरी सुत्ने एक जोडी गाउनमा फुल टपक्क राखेको । मैले ठट्टा गरे हजुर को बेड हेर्दात हनिमुन कोठा जस्तो पो लाग्यो भने । केहिवेर राजदुत संग दोहोरो सम्बन्ध को वारेमा चर्चा ग¥यौं । गफसफ पनि भयो राति करिव ११ वजे तिर सुत्यौ होला ।

       लालसागर तिर घुम्न गयौं । सवै जना हाफ कटु, स्वोमिङ कस्ढुमु, चप्पल वा खाली खुट्टा घुम्दै पौडी खेल्दै बालुवा खेल्दै पौडी खेल्दै बालुवा खेल्दै थिए । त्यो देखेर हामीलाई चप्पल कट्टु चाहियो । अनि विच देखि होटल सम्म चल्ने सटल  (........ जस्तो वाहन) दश दश मिनेटमा चल्ने रेलमा निशुल्क होटलमा फक्र्यौ । होटल को गेट नजिक ३० इजिप्सियन पौण्ड पर्ने चप्फल लाई ९० पौण्ड तिर्न तैयार भयौं । आवस्यकता र समुन्द्रमा खेल्ने उत्कट इच्छाले मुल्य लाई मतलव गरेन मैले हाफ कट्टु पनि किने १५० पौण्डमा, वजारमा ५० पाउण्ड पनि नपर्ने खाले थिया राजदुत, महरा र मैले चप्पल किन्यौ । आज दशौं दिन नेपाल फर्कने दिन ६ वजे उठेर स्नान गरि डायरी लेख्न वसें । महरा सर सुत्नु भएको छ । सानो पुन्टे भाई (नाम विशाल न्यौपाने) सलाही तराई राज्यको प्रति निधित्व गर्ने एक मात्र मान्छे । आफ्नो कोठाको खाट मा सुत्नु भन्दा हाम्रो कोठाको सोफामा सुतेको छ । महंगो होटल ठूलो खाट होइन मानिस लाई माया, ममता, आफन्त, रमाइलो गर्ने सुन्ने बोल्ने मान्छे चाहिन्छ । उस्लाई दश दिनमा हामीसंग लभ परि सकेछ । आफ्नो उमेरका केटा केटी भन्दा गणेश महरा र धन प्रसाद पण्डित संग रमाउँछ केटो । अनि सोखान बाट फर्कने दिन अत्यधिक हावा हुरी आएर सेण्ड स्टोम बालुवाको आँधि आएको छ । मरुभुमि नभएको देशका मानिसलाई मरुभुमिमा हुँरी आँउदा हुने सास्ति देखाउन वा हुरिको कारण आकाश र धर्ति एउटै भए जस्तो क्षण रहयो । त्यसैले त्यो दिन इच्छा भएर पनि समुन्द्र हेर्न गएनौं । त्यसैले समुन्द्र किनारमा लञ्च खाने कार्यक्रम रद्ध गरेर हामीले होटल भित्रै आ–आफ्नो रुममै चीज पिज्जा खाजा, खाना खाई सकेपछि हामी वसमा चढ्यौं थोरै हुरि रोकिएपछि वस काइरो तिर जाँदैछ । आकाश भनै धुलाम्य छ । टाढा सम्म केही पनि देखिदैन मात्र धुलोका कणहरु भविएको आकाश छ । मेरो सिटमा विशाल गमेर वसेको छ । अर्को पट्टि नेपाली राजदुत झवेन्द्र अर्याल र गणेश महरा वस्नुभएको छ । पछाडीको सिट म्याडम एम्व्यासडर दुर्गा अर्याल एवं हामीसंगै यामा रत राखि शाह वसेका छन । वहाँहरु नेपालको विवाह मा गरिने फाल्तु फजुल खर्चको परम्परा साइपाटा दुलहन फर्काउने आदी गफ गरेर बाटो को समय पार गर्दैछन । विद्यार्थिहरु धेरै जसो सिटमा निदाई सकेका छन् । ट्युनिसियन विद्यार्थिहाँस्दै रमाइलो गर्दै छन । मैले देखेको कोरिया र चीन विचको सागर भने पहेलो सिन नै देखिन्छ । त्यस्तै सोखना को सागर को नाम लाल (रातो) सागर हो । मलाई रातो सागर मा केहिकारणले भए पनि रातै किसिमको देखिन्छ होला जस्तो लागेको थियो  । लाल सागरमा पौडी खेल्न रमाउन जाँदा त निलो नै देखा प¥यो । किन यसको नामलाल सागर राखेको होला ? अठारौं सताव्दिमै वेलायत ले वनाएको स्वेज नहरले लाल सागर लाई भुमध्य सागर सम्म जोडेको छ । विश्वकै विशाल तम नहर को नाम स्वेज नहर हो । सायद त्यसैकारण लाल सागरको पानि को रंग फेरिएको होकि ?

       रातिको पौने वाह्र वजी सक्यो हामी सुरक्षा जाँच लगेज चेकिङ्ग इम्मीग्रेशन चेकिङ सकेर डयुटिफ्रि पसल भएको तिर घुम्दै छौं । काइरो विमान स्थलको डयुटिफ्रिमा मैले नाती नातिनीको लागि एक पाकेट स्विस चकलेट किने । मिक्स नट श्रीमतीको लागि पनि कीने । पविता, प्रतिक्षा केटीहरु गणेश महरा सर संग पाउण्ड बाट डलर साटन कोशिष गर्न वाहिर तिर गएका छन कतै कतै लाल सागरका ढुङ्गा रातो रंगका दखिन्छन रे । हेरौं सुरक्षा जाँच बाट भित्र आई सकेपछि वाहिर जान दिन्छ कि दिदैंन । म र राखि शाह म्याडम प्रस्थान ३ नंवर गेट जाने वाटोको प्रतिक्षालयमा कुर्सिमा वसिरहेका छौं । राखिलाई मस्त निन्द्रा लागि सक्यो । हाते लगेज हामी संगै भएकोले म सुत्न हुन्न । लगेज हरायो भने के गर्ने भनेर म डायरी लेख्न वसेको छु । नेपाल को समयानुसार अहिले विहानको चार वज्नै आँटयो । यहाँ इजिप्टमा १२ वज्नै थाल्यो । हेरौं एक वजे सम्म प्लेन उडछ कि उड्दैन ? हामी नेपालबाट आएको आज दश दिन भै सक्यो । भोली दिउँसो २ वजे तिर काठमाडौं पुग्ने कार्यक्रम रहेको छ । ओमान मस्कटमा विलम्व नभएमा हामी निर्धारित समयमा पुग्ने छौं । आउँने वेला काठमाडौंमा २ घण्टा र मस्कटमा ४ घण्टा विलम्व भएको थियो । हेर्दा हेर्दै महरा सर र पविताहरु नजिकै देखिए सायद पैसा साटेर ल्याए होलान ।नेपाल गएपछि इजिप्सियन पाउण्ड चल्दै त्यो त कागजको खोस्टो भएर जान्छ ।  विमान स्थलको पखाई मा समय को सदुपयोग गर्न केहि लेख्न जाति नै हुन्छ ।




धन प्रसाद पण्डीत
पद्मकन्या क्याम्पस

United States Visit February 2014

ljZj uhasf] 5, x'g]nfO{ ;'ljwf gx'g]nfO{ c;'ljwf . cfh d ;fob hLjgdf klxnf]k6s ;:tf] xjfO{ l6s6df ;+o'Qm /fHo cd]l/sf hfb}5' . klxnf] k6s n'km\tfG;faf6 !*)).– 8n/sf] l6s6df sf7df8f}+ j}ss yfO{ Pc/j]h, j}ss k|mfGskmf]6 kmfGs kmf]6{ h]=Pkm= s]=, hd{g xjfO{ hxfh n'Ktx+; -n'km\tfG;f_ af6 uPsf] lyP . ;g\ @))@ df g]kfnsf] k|ltlglwTj ub}{ ;+o'St /fi6« ;+3 dxf;efdf efu lng hfFbf b}lgs e|d0f eQf ;lxt d]/f] ;a} vr{ ;/sf/L tj/df ul/Psf] lyof] . To;}n] ;f]lx l6s6af6 d}n] a]nfotsf] ofqf ;d]t u/]sf] lyP . kms{g] a]nf h]=Pkm=s]= af6 k|mfGskmf]6{, ToxfFaf6 n08g, n08gaf6 * lbg kl5 k'gM k|mfGskmf]6{ a}ss eP/ k'gM yfO{ Po/df sf7df8f}+ k'u]sf] lyPF .

oxfF k|;Fu p7fPsf] ljifo xf] xjfO{ ofqf k'lu ;l/ cfpgsf] ofqf xf] . t/ cfh ef]ln sfdsf] nflu ahf/ ;a}sf] nflu v'nf ePsf]n] >d ug{ >ldssf] ?kdf klg xjfO{ dfu{ k|l;4 ePsf] 5 . sf7df8f}+af6 b'jOsf] Ps tkmL{ xjfO{ ef8f @& xhf/ ?lkof /x]5 . sf7df8f}+ b'jO{sf] ofqf $ 306f nfU5 h:tf] 5 . d]/f] ofqf Go"of]s{ ;Ddsf] xf] . b'jO|{ b]lv hlh{of eP/ Go"of]s{ ;Ddsf] xf] . b'jO{ b]lv hlh{of P6nfG6f ;Dd !^ 306fsf] ofqf 5 . ToxfFaf6 k'gM Go"of]s{ k'Ug em08} @ 306fsf] ofqf 5 . @$ 306fsf] p8fgsf] b'O{ tkmL{ ef8f ?= &*,))).– c7xQ/ xhf/ ?lkofF k¥of] . s/La *)) 8n/ . d]/f] o'/f]k ofqf !(*( df ^^) 8n/ df n'km\tf;faf6 sf7df8f} k|mfGskmf]6{ h'l/r cfpg] hfg] l6s6 lyof] d}n] ofqf u/]sf] ;:tf] xjfO{ l6s6 . o; kfln olt ;:tf] xjfO{ l6s6 kfpFbf dnfO{ crDd g} nfUof] . cfkm}n] cf6] cd]l/sfsf] ofqf ug{, ofqfsf] sf/0f lyof] …d]g P08 d]:s'lnlgl6Ú ;Dd]ng . cd]l/sfsf] Go"of]s{ zx/df cjl:yt ?hj]N6 xf]6n $% l:6«6df of] ;Dd]ng dfr{ % b]lv * ;Dd klxnf] k6s cfof]hgf eof] . o:tf ;Dd]ngx? 1fg cfbfg k|;fb ug]{, k/]/ l;Sg], ljZjsf] jf/]df hfgsf/L lng] cj;/ x'G5g\ . kfFr ah] sf7df8f}+af6 p8\g' kg]{ km\nfO{ b'aO{ aNn %M#* df /gj]df s'b\g yfNof] .

p8fg e/] kl5 d}n] s]lx j]/ cf/fd u/] . Ps 306f kl5 cfFvf vf]Nbf abfd, lrof, slkm lnP/ b'O{ hgf sGof cfO{ k'lug . sltkon] slkm vfP, d}n] s]lx klg vfOg, xjfO{ hxfh cln cln xNnfpFb} lyof] . of] ;:tf] xjfO{ ofqfdf vfg] ;'ljwfsf] k};f ltg'{ kg]{ Joj:yf /x]5 . b'O{ hgf d]l/Nof08 cd]l/sfaf6 cfPsf hf]8L xfd||f] Pc/ kf]6{df e]6]sf] lyP . plgx? eGb} lyP ckm l;hg ePsf]n] xfdLn] ;:tf] l6s6 ()) 8n/df lsg]/ g]kfn 3'Dg cfPsf xf}+ .

sf7df8f}+af6 k"j{ jf klZrd hfg] j;df yfgsf]6 glhs jf sn+sL b]lv lqe'jg kfs{ ;Dd jfu]{lgª u/]/ a; ef8f 36fP h:t} . olt nfdf] b'l/df klg uha ;Fu ofqf ug{ ;:tf] ?6 lng ;lsg] /x]5 .

clxn] g]kfnL ;dofg';f/ ;fFemsf] ;ft ah]/ @) ldg]6 eof] . xfdL s'g} ;fgf] zx/ dfly pl8 /x]sf 5f}+ . d ;Fu b'O{hgf efO{x? a:g' ePsf] 5 . Ps hgfsf] 3/ kj{t /x]5 . ;GbLk 7s'/L j}b]lzs /f]huf/s} lznlznfdf stf/ hfg ;:tf] xjfO{ dfu{ km\nfO{ b'jO{sf] l6s6 lnP/ sDkgLn] k7fP5 . k[lYjgf/fo0f SofDk;df laP bf]>f] jif{ k9\bf k9\b} 5f]8]/ @ nfv ? k}of Dofg kfj/ sDkgLnfO{ lt/]/ plg sfd ug{ hfFb}5g\ . s/La kfFr dlxgf sfd u/]sf] sdfOn] sfd u/]sf] d]x]gtn] d]/f] oxfF cfPsf] C0f dfq ltg{ k'Ug]5 . slxn] sdfpg] yfxf 5|}g, sf]l/og efiff k/LIff kf; ug{ ;lsPg . eG5g\ . csf]{ ;'v axfb'/ u'?ª, !$ dlxgf sfd u/]/ ljbfdf 3/ cfPsf /x]5g\ . clxn] k'gM sfddf kms{b} 5g\ . gjnk/fl; lqj]0fLdf a:g] u'?ª efO{ nfO{ sfd k|lt ;Gt'li6 g} 5 /] . s] ug]{ b]zdf sfd gkfPkl5 ljb]lzg' xfd|f] jfWotf xf] oxL g} gl;a xf] .

d]/f] 38Ldf !) alh;Sof] cem} xjfO{ hxfhn] cjt/0f ul/ ;s]sf] 5}g, x]/f} slt 306f nfUg] /x]5 .

p8fg el/ sl/a Ps 306f t x'/L 5 eg]/ jlDkª ub}{ em08} jfGtf xf]nf h:tf] ePsf] lyof] . t/ kl5 ;fdfGo cj:yfdf km\nfO b'jOn] cfkm\gf] uGtJo kf/ ub}{ 5 . o;f] cl3 kl5 a:g] sfdbf/sf] ukm ;'Gof] l;of, ;'GgL, axfO{ wd{sf s'/f wd{sf] sxfF k|efj eof] < dSsf dlbgfsf jf/]sf ukm, cfkm"n] sfd ug]{ sDkgLsf] s'/f hxfF h] ;+ut eof] ToxL g x'g] xf] . () Ü hlt j}b]lzs /f]huf/Ldf hfg]x?sf] pkl:yltn] g]kfnsf] ljhf]u b]vfpF5 . lxGb' /fi6«sf lxGb' / a'l4i6 sfdbf/sf O:nfdsf ukm . Kn]gdf n'uf, dfhf / Hofg uGxfpg] ePsf]n] @, # k6s s]lx ;'jf;o'St ;]G6 5l/of] ;fob df]hf, h'Qf, ;lxt w]/} lsl;dsf] uGw cfpg] ePkl5 s]lx g s]lx t ug}{ kof]{ . clxn] sltko ;'Tb} 5g\ . slt ukm ub}{ 5g\ . ;jf bzjlh ;Sbf klg uGtJo cfPsf] 5}g . xjfO{ hxfh !)) k|ltzt el/Psf] 5 . ;fob ah]6 Pc/ nfOgsf] olxg} Ps ljz]iftf xf]nf #@ j6f nfOgdf !*) hgf ofqL bfof jfofF u/]/ :6fkm ;lxt sl/a @)) hgf dfG5] jf]s]sf] 5 ˆnfO b'aO{n] .

g]kfnaf6 p8fg e/]sf] klg clxn] @$ 306f k'/f e};Sof] . 8]N6f Pc/sf] em\ofnaf6 lrofpFbf yfxf kfpF jflx/ cfO; hd]sf] /x]5 . clg t jflx/L tfkqmd %( l8lu| n]lvPsf] lyof] . ;d'Gb|dfly hfFbf xjfO{ hxfhsf] prfO{ !!,!@ xhf/ lkm6dfly x'g] /x]5 . ljxfgsf] vfhf vf|O{ ;s] kl5 !%, 306f %) ldg]6sf] ;do ePsf] p8fg yk b'O{ 306f l9nf] k'Ug] eof] eg]/ b'jO{ jf6} elgPsf] lyof] . ;a}lt/sf] hf]8\bf s/La #)) 8n/sf] vfgf, vfhf, lrof slkm h'; vfP kl5 xjfO{ l6s6 slt kof]{ kf7sn] lx;fa ug'{;\ <

Kochurani - Kerala (1954)

dlxnf e]l6log pgsf] gfd sf] r'/fgL /x]5 . pgL lxGbL, c+u|]hL s]xL a'l‰bgg\ 5f]/L e]6\g cd]l/sf hfFb} b'aOaf6 P6nfG6fsf] ofqfdf Ps blIf0f ef/tLo .

tLg 5f]/LsL cfdf Ps 5f]/L P6nfG6f, csf]{ dWo k"j{, Ps cfkm} ;Fu s]/nfdf 5g\ /] .

clxn] cd]l/sfdf ljxfg ePsf] 5 . sf7df8f}+df ;fFem x'g} nfUof] . d}n] cfkm\gf] 38Lsf] ;do ldnfPsf] 5}g To;}n] g]kfnL ;dofg';f/ kmfu'g @) ut] ;fFemsf] ^ ah]/ !% ldg]6 eof] . oxfF P6nfG6fdf ljxfgsf] sltaHof] yfxf 5}g . cd]l/sf lgs} 7"nf] d'n's xf] . To;}n] s'g} 7fpFdf ± @), csf]{ 7fpFdf – #) tfkqmd x'g] /x]5 . P6nfG6fdf clxn] ±!# l8lu| 5 /] .

sf7df8f}+ b'jO % 306f / b'jO{ b]lv P6nfG6f !&M#) 306f ;f9] jfO; 306fsf] p8fg k'/f ug}{ nfUof}+ .

l5§} xjfO{ hxfh ljdfg :yndf cjt/0f ub}{ 5 . cFem} d]/f] uGtJo cfO{ ;s]sf] 5}g, csf]{ p8fgaf6 Go"of]s{ hfg' kg]{5 .

7 - 40 AM Arrival at airport

cd]l/sfdf k|ftM ;ft ah]/ $) ldg]6df ljdfg cjt/0f u¥of] . Pc/kf]6{af6 a:g] 7fpF hfg 6\SofS;L lnP . bnlj/ l;+ 8«fOe/ cd[t;/ k+hfj, hf] lzIfs x'g\ ltgn] elQm ug'{ h?/L 5}g, d]xgt ;fy k9fpg' g} pgsf] elQm xf] . d}n] ljZjdf ef/tLo k|lt gkm/t b]v]sf] 5' .

IT n] ef/tsf] OHht dfly p7fof] . pgsf] Taxi 4E 22 gDa/ sf] xf] . hLjgsf] ef]ufO{sf] oyfy{ rl/q lrq0f u/]/ 6\ofS;Lsf] jf6f] kf/ u/] . clxn] ljxfgsf] $.% aHof] xf]nf g]kfndf . dfr{ % df d aNn ljgf]b /f]Ssf hL sf] 3/df k'u] . ;du|df lxdfnosf] d'n'saf6 lxdkft e} /x]sf] d'n'sdf k'Ubf /dfOnf] g} nfUof] . t/ lxpFsf] nflu d]/f] h'Qf cg's"n lyPg .

;fFRr} eg' eg] cd]l/sf ljsfzs} sf/0f dfq} cl3 a9]sf] /x]5 . k|s[ltn] t s7oflª\u|g] hf8f]df w]/} d]xgt u/]/ cfh d]g P08 d]:s'lnlgl6 ;Dd]ngsf] nflu * ah] ?h e]|N6 xf]6n k'u]+ . u|fG8 ;]G6«naf6 aNn aNn lxpFn] lrKnf] ePsf] af6f] kf/ ub}{ $% l:6«6 d]l8;g Pe]Go'sf] xf]6ndf k'u]kl5 yfxf eof] ls cfh t k"j{ ;Dd]ngsf] t}of/L sfo{qmd 5 /] k'/f sGkm/]G; t /ftL & ah] dfq ;'? x'g] /x]5 . clg jflx/ ulNndf uP/ vfhf / slkm vfPF . To; kl5 xf]6nleq} a;]/ lbg latfPF, aflx/ ;fx|} hf8f] lyof] .

k"j{ ;Dd]ngdf dfOsn lsd]nn] eg] h;h;n] cfly{s d2t ug{ ;S5g\ . xfdL e/;s x/]s jif{ o:tf] ;Dd]ng ug]{ 5f}+ . a|]s y|' sf k|ltlglwnfO{ kl/ro u/fpF5' . b'O{ bzs b]lv xfdLn] of}g wGbfsf] nflu dfgj j]rljvg lj?4 cleofg rnfof} . xfdLn] To;df lgs} d2t u/]sf 5f}+ . dlxnf lx+;f lj?4 Pstf / ;lqmotf xfd|f] ;'?jflt cleofg /Xof] .

xfdLn] y'k|} k'g:yfkgf s]Gb| :yfkgf u¥of}+ . @) jif]{ cleofgdf of] xfd|f] 7"n} ;lqmotf lyof] . cd]l/sL /fhb"tn] elgg\– sfg"g kl/jt{g ug{ cfjfh p7fof}, ;dfh kl/jt{g eof] . k':tf, k':tfdf kl/jt{g eof] . bf]>f] k':tfdf k'u'~h]n …SjLg Og b kfn{/, xlg P08 j]8Ú h:tf sljtf uLt ufpg] xfd|f] ;dfh lyof] . dlxnfnfO{ x]g]{ b[li6sf]0fdf kl/jt{g eof] . clxn] d /fhb"t 5' . ^)) hgf :6fkmnfO{ d}n] cg'udg ug'{k5{ . dfOsn lsd]n h:tfsf] ;dfh kl/jt{gdf dxTjk"0f{ e"ldsf x'g]5 .

of}gsfo{sf] nflu dlxnf lsgj]r ljZj Joflk ;d:of xf] . u/LaL 5 ;d|:of 5, s] ug]{ eGg] tkm{ klg ul/G5 . !* jif{sf] pd]/df Ps dlxnfnfO{ xhf/f} k6s of}g lqmofsnfk u/]/ of}g lx+;f x'G5 . To:tf k'?ifn] s]l6nfO{ jf of}g wGbfdf nfu]sf :jf:gL dflg;nfO{ k|of]u u5{g . To:tf dWo] k'?if / bz hgf of}g sfo{df nufOPsf dlxnf jf s]l6sf] oyfy{ hfGg ;lsG5 . sltko a]nfdf of] Joj:yfkgsf] ;d:of xf] . z'Go ;xgzLntfsf] k|Zg cfpF5 a|]sy|'n] s] sfd ub}{5 <

ldl8of, k|ljlwsf] k|of]u dlxnf d}lq agfpg] xf] . /fhgLlts g]tf ;+u7gsf k|d'v ;Fu sfd ug'{ k5{ . k'?ifn] s;/L h]08/ :6«6Lh dfkm{t sfd ug{ ;S5 . k|Zg p7fpg], ;fy lbg] / gofF lsl;dsf k'?ifTjsf gd'gf;lxt l;g]df lgdf{0f ug'{k5{ . gd"gf k'?ifnfO{ xfd|f] ;dfhsf] cuf8L pEofpg' k5{ .

ultzLn eO{ sfd ug{ ;Sg] JolQmnfO{ t}of/ kfg'{ k5{ . k/Dk/fut gf/LjfbL cfGbf]ng eGbf s]lx km/s lsl;dn] k'?ifsf] ;xeflutf cfjZos x'G5 . ;dfwfgsf] pkfo vf]Hg ;do / sfg"g, ;dfhsf] pko'St k|of]u ug'{k5{ .

dlxnflx+;f lj?4 ljZjJofkL cfjfh a'nGb ug'{ k5{ . ljZjJofkL ?kdf ;dfg cfjfh cfj:os 5 . lx+;f ;Xo 5|}g, Ps s/]f8sf] cfjfh jg ldlnog /fOlhª sfo{qmd blIf0f Plzof / clk|msf, blIf0f cd]l/sfdf klg ;dfg cfjfhsf] ?kdf /x]sf] 5 . h;sf] ;'?jft blIf0f PlzofnL k'?ifx?n] ;'? u/]sf lyP . xfn ljZjsf cGo If]qsf s]6f / k'?ifn] klg l/ª b j]n / an ldlnog /fOlhªnfO{ cg's/0f ub}{5g\ .

jGw'Tjsf] ;DaGwdf

Demand Abolition

ljZjJofkL ?kdf ul/Psf] ;j]{If0fn] oxL tYofÍ ;fj{hlgs u/]sf] 5 . !% ldlnog JolQmn] ljZjsf !% Ü k'?ifn] of}g lsGb5 . cd]l/sfn] hDdf u/]sf] tYofÍ cg';f/ of] jf:tljstf xf] . w]/}h;f] @! jif{sf] pd]/df kfP ;Dd cfkm\g} ;fly nfO{ lsg]/ of}g lqmof ug{ rfxG5g\ . Jofkf/df le=l8= of], lgnf] l;g]df klg csf]{ dxTjk"0f{ If]q xf] . An'lkmNdsf] ahf/ lgs} 7"nf] 5 . OG6/g]6df of}g lqmofsnfkn] ^) b]lv *) k|lzt ahf/ lnPsf] 5 .

60 - 80% online sex

of}g sfo{ xf]6n ls kfn{/df uP/ sfd ul/G5 . of}g vl/b stf{n] ljleGg lsl;dn] sfd u5{g . lhDd]jf/L ljgfsf] of}g lqm8fsf] nflu lsGg] sfd x'G5 .

s]6L ;fyL xf] eGg] ljZjf; lbnfpg klg of}g qmo ljqmo x'G5 . cfgGb sf] nflu axfb'/ x'gsf] nflu klg o;f] u5{g s]6fx? .

k};f glt/] ;Dd ljZjf; lbnfpg ;lsGg . of}g vl/baf6 k'?ifnfO{ s] kmfObf x'G5 < ;]gfn] w]/} h;f] of}g lqmofsnfk lsg]/ ug]{ ub{5g\ .

a|]s y|' gfds ;+:yfn] d]g P08 d]:s'lnlg6L ;Dd]ngsf] pb\3f6gdf ef/tdf w]/} hgf ;Fu sfd ub}{5 . of] ef/tsf s]lx ufpFdf sfo{/t /x]sf] 5 .

Go"of]s{ l;=l6sf] d]o/ klg cfPsf lyP . Go"of]s{ l;l6sf] d]o/n] eGof] d]/f 5f]/L / 5f]/f b'j}n] ;dfg sfd ug]{ 5g\ . l;l6 sfpG;n sfpG;'n/ of}g lx+;f lj?4 sfd ub}{ 5 . u]/L jfs/ k|d'08f]sf] k|d'v / co chair ;x cWoIf MEA Unf]ann] klg af]n]sf lyP .

-^ dfr{_ @)!% sf lbg k|yd Kn]g/L ?he]N6 xf]6nsf] tNnfdf cjl:yt xndf ljxfg * ah] b]lv ( ah] ;Dd ;DkGg eof] . gf/LjfbL cfGbf]ngaf6 s]6fx? efUg] u/]sf]n] k'?if / s]6f ;Fu sfd ug'{ k/]sf] xf] . eGg] cleJolQm w]/} jQmfsf] cfof] . dfgj ;du|df k|tfl8t 5g\ . df}sf kfpg] JolQmn] sdhf]/ JolQmnfO{ kf]if0f bdg plTk8g u/]s} x'G5 o;df lnËsf] dfq} e"ldsf x'Fb}g . xfdLn] of] ljifonfO{ dWo gh/ u/]/ ;dfhdf sfd u¥of} eg] kSs|} sfd ;sf/fTds x'g ;S5 .

d]/f] ljrf/ k'/} km/s 5 . ljrf/sf] pTklQ ljsfz, ;fdflhsL sf/0f, /fhg}lts k|lta4tf / lg0f{on] dfgjLotfnfO{ c;/ u5{ .

u]/L jfs/ ;+:yfsf k|d'vn] eg]– zlQm hlxn] klg s]Gb|df x'G5 . lkt[;Qf zlQmsf] k|tLs dflgG5 . k'?ifnfO{ lsg ;+n|Ug u/fpg] eGg] ljifo xfd|f] ;+nUgtf, ;f]r, ljrf/sf] 3f]ts xf] . Pp6} kIfn] slxn] klg sfd ug{ ;Sb}g . ;a} kIfn] s]lx g s]lx e'ldsf v]Nbf ;sf/fTds kl/jt{g ;+ej 5 .

kl5 k/]sf dfgj / dlxnfsf] jf/]df rrf{ ubf{ xfdLn] ;dtf d'n's ;dfhsf] ;[hgf lt/ Wofg lbof}+ .

o'/f]lkog o'lgogdf k'?ifx?sf] jfnjRrf nfng kfngdf e'ldsf a9\bf] 5 . Oo"n] To; tkm{ cWoog cg';Gwfg / lqmof lzntf ug{ nufpF5 . xfnsf jif{df cfP/ gf]s/L kfpg]df k'?ifsf] ;+Vof 36\of] . dlxnfn] k"/f sfd kfpg yfn] . k'?ifn] dfq sfd ug]{ alnof] sfd ug]{ 7fpFdf /f]jf]6 k|of]u x'g yfn] . sf/0f k'?ifn] nfng kfngsf] sfd ug{ cfj:ostf / jfWotf b'j} x'g yfNof] . Ps xKtfsf] sfd ug]{ 306fsf] sf/0fn] klg n}lÍs ;dfgtf lt/ pGd'v u/fof] .

dha'/L ug]{ k'?if w]/} 306f sfd ug{ rfxG5g\ clkm;, ;fyL jflx/L b'lgof;Fu Jojxf/ ug{ rfxG5g\ . sfd gkfpg] ;fdflhs sfo{df o'/f]ksf sltko d'n'sdf k'?if al9 ;do vr{ ug]{ sf/0f klg b]vefn x]/ ljrf/ ug]{ sfddf nfU5g\ .

Dr. Michael Flood

mflood@uow.edu.all

xfdL k'?if 3/sf] sfd u5f}{ eg] ;dfhn] /fd||f] cfFvfn] x]b}{g . h;/L dlxnfnfO{ klxn] g/fd|f] cfFvfn] x]g{ yfn]sf] lyof] . k'?ifsf] 3/fo;L sfdsf] xft j6fpg] sfo{sf] nflu gf/LjfbL cfGbf]ngsf] e"ldsf klg eGg ;lsG5 . k'?ifnfO{ x]g]{ b[li6sf]0fdf leGgtf cfpg' h?/L 5 .

pd]/, :yfg cg';f/ dflg;sf] lgGb|fdf km/s kbf]{ xf] . cfh & tfl/v e};Sof] t} klg 7Ls ;dodf lgbfpg] 7Ls ;dodf p7\g] x'g ;s]sf] 5}g . cfh Go" hl;{ cd]l/sfsf] ;a} eGbf al9 hg30fTj ePsf] /fHodf a;]sf] 5' . al9 hgwgTj eg] klg Ps 3/ / csf]{ /sf] b'/L lgs} 6f9f 5 . dflg; Psfls hLjg hLpg l;Sg cd]l/sf ;jf]|{Qd d'n's xf] h:tf] nfUof] dnfO{ .

x]df hf]zLn] j}jflxs ;DaGwdf jfFlwP/ oxfF gcfPsf] eP d of] 3/ vf]Hb} cfpFlbg y] . ;+o'Qm /fHo cd]l/sfdf cfO{ JxfO6 sn/ hj ub}{ cfln;fg cd]l/sL hLjg hLpg] y'k|} g]kfnL 5g\ . To;}sf] ;]/f]km]/f]df /x]sf] nfUof] x]dfsf] kl/jf/ . jxfFsf] >Ldfg OlGhgLo/ x'g\ . DofgXof6gsf] Jo:t 7fpFdf pgsf] clkm; 5 .

b'j} hgf clkm;df sfd ub{5g\ . ;Fu ;Fu} @ hgf 5f]/fx?sf] nfng kfng klg u5{g . Tof] ;lhnf] sfd rflx xf]Og . ljxfg >Ldfgn] b'j} 5f]/fnfO{ Vjfpg] t}of/ agfpg] / :s"n k'¥of|O{ clkm; hfg] . ;fFem x]df l56f] 3/ cfpg] / vfgkfg afnjRrfsf] x]/ljrf/ ug'{ plQs} r'gf}ltk"0f{ sfd xf] . g]kfndf ePsf] eP olQsf] cfly{s ;DkGg kl/jf/n] ;s] @ hgf geP Ps hgf sfddf ;3fpg] dfG5] /fVy] . cd]l/sL k"hLjfbL ;dfhdf of] ;fDojfbL Jojxf/n] dflg;nfO{ cfkm\gf] sfd / lhDd]jf/L k|lt cfkm} nfUg, lhDd]jf/Laf6 gefUg k|]/0ff lbg] /x]5 . cfˆgf] sfd cfkm} u/, cfkm} sdfpm cfkm}+ vfpm cd]l/sL ;+:s[lt h:tf] nfUof] .

sf7df8f}+sf] cfly{s s7LgfO{df klg d}n] sfd vf]Hb} ub}{} ubf{ d]/f] >LdtLn] k"0f{ ;do afnaRrf / 3/ kl/jf/sf] b]vefn u/]sf] oyfy{ xf] . a'jf cfdfn] u/]sf] OdfGbf/Ltfsf] sdf|O{n] x]dfsf] hLjgdf lgs} kl/jt{g u/]sf] d}n] dx;'; u/] . b'O{ hgf @ sf/, @ hfuL/ @ aRrf lxdfndf em} lxpFn] 9kSs 9fs]sf] ;'Gb/ jftfg's'lnt 3/ .

olt ug{ ;do, rfxgf, nugzLntf ;a} cfjZos k¥of] xf]nf . ;fFRr} s]lx ef/tLox?n] vt/f df]n]/ ;'?sf jif{ cd]l/sf gcfPsf] eP blIf0f Plzofsf] dxTjk"0f{ pkl:ylt x'Fb}gYof] . To;f] gePsf] eP ut jif{ df]bLsf] Go"of]s{sf] :6]l8oddf eo+s/ uh{g ;Dej lyPg . s]xL cu'jfn] ef]u]sf] b'Mvaf6 kl5 cfpg]x? ;'ljwf ef]Ug ;S5g\ .

clxn] x]dfsf] 3/df 3fd nflu ;Sof] . jflx/ gf+uf ?v jfx]s s]lx kft ePsf ?vdf klg n6/Dd lxpF kmn]sf] 5 . 3/x? ;]tfDo 5g\, 3/ leq Gofgf] 5 jflx/ rsf]{ hf8f] 5 . lj1fg / k|ljlwn] b]zsf] pTyfg u/]sf] 5 . x'g] / gx'g] ljrsf] b'/L ;lhn} b]Vg ;lsG5 oxfF . em't]8f k'Vof}{ln ynf] ePklg j}unf]/sf] hGd :s"lnª, sf7df8f}+sf] 5f]6f] a;fO{ / cd]l/sL hLjg olx g} oyfy{ xf] . k|ultsf] nflu kl/jf/, kl/hg, 7fpF ;a} 5f]8\g klg t}of/ x'g' k5{ . oxL eP/ ljjfx ul/ x]dfn] uf]/vf d"n 3/ ePsf d/x7\7fhL;Fu oxfF la:g] lgwf] ul/g\ .

ljZjdf 3'dGt]sf] hLjg k|ultkydf /x]sf] b]lvG5 . 3'dGt] ePs} sf/0f la|l6;n] ljZjdf ;fd|fHo km}nfpg ;s]sf] lyof] . lrlgof / ef/tLox?sf] 3'dGt] k|j[lQsf] sf/0f jt{dfg ljZjdf cd]l/sf, clk|msf, o'/f]k / ci6«]lnof ;Dd km}lnPsf 5g\ . ljZj >d ahf/ / cy{Joj:yfdf lo 3'dGt]x?sf] lgs} k|efj /x]sf] 5 . j}b]lzs e|d0f dfkm{t g/]Gb| df]bL ut jif{ rrf{sf] lzv/df k'u]sf lyP .

Go" hl;{ eGg] ljlQs} ef/tLo d"nsf cd]l/sLx?sf] jfSn} jl:t /x]5 . l5d]sdf cfsfz 5'g] ax'd+hLnsf :sfO{ l:qmk/ ePsf] Go"of]s{sf] l5d]sL /fHodf k6Ss} k|efj b]lvPg . oxfF t b'O{ tNn] 5'§f 5'§} :jtGq 3/x? cl:ttjdf 5g\ . 3/ g+a/n] 5'6\ofOPsf ;]tfDo 3/ / sf/sf] stf/ g} cd]l/sL hLjgsf] k|tLs xf] .

;'ldt d/fx7\7f jfg]Zj/sf] jfl;Gbf x'g\ . pgL !(($ sf] j;Gtdf cd]l/sf cfP5g\ . df:6;{ OGef/d]G6n OlGhlgol/ª k9\g cfO{ cWoog k'/f u/]5g\ . xfn sDKo'6/ OlGhlgo/sf] ?kdf sfd u/]sf] !* jif{ eO;s]5 . ;'?sf jif{b]lv sDKo'6/ OlGhlgo/sf] sfd yfNg' ePsf] sfddf ;Gt'li6 5 . kfl/jfl/s ;Gt'li6 5 . tLg hgf efO{ alxgL dWo Ps hgf bfO{ g]kfnd} a:g'x'G5 /] . lbbL / ;'ldt rflxF cd]l/sfdf a:g' x'G5 . xfn ;Dd cd]l/sfdf cfP/ cfkm"n] ljb]zLk|lt ul/g] leGg Jojxf/ kfPsf] 5}g eGg] pxfFsf] egfO{ 5 . o'lgel;{l6 ckm cf]Snf]xfdfdf k9fO{ ;DkGg ePkl5 Go"of]s{df sfd yfNg' eP5 .

;g\ @)) df Go" hl;{df 3/ lsg] kl5 % jif{ kl5 j}jflxs hLjgdf jfFlwg' eP5 . jxfFsf] ljjfxsf] ;fwf/0f ;+:sf/ut sd vr{sf] sfo{qmd nugv]ndf kf6g c:ktfnsf] cuf8Lsf] Sof6l/ªdf sl/a @)) hgfsf] pkl:ylt pkxf//lxt sfo{qmd cg's/0fLo lyof] . To; a]nf d crDddf k/]sf] lyP . kl/jt{g ug{ ;dfhdf s;} g s;}n] gd'gf x'g} k5{ . x]df / ;'ldtsf] ljjfxsf] ;dodf hDdf b'O{ ;'6s]zdf n'uf sk8f ;lxt ljjfx ;DkGg ePsf] lyof] .

cfh lbgel/ Go"hl;{ ;d'Gb|lt/ clg ahf/df 3'd3fd u¥of} . >L s[i0f d+bL/ blIf0f ef/tLo d+bL/ lsl;dsf] dGbL/ x]g{ uof} . dlGb/ ;fx|} ;'Gb/ nfUof] . of] dlGb/df j]bkf7 zlgsf] dxfd[To'~ho k'hf, / cg]s lsl;dsf cGo k'hf cfhf x]bf{ ef/td} k'u]h:tf] nfUof] . ef/tLo ;DkGgtfn] g]kfnL lxGb'nfO{ klg k|fy{gf k'hfsf] cj;/ lbPsf] kfOof] . dlGb/sf] lgdf{0f Joj:yfkgdf ePsf] vr{ x]bf{ ef/tLox?sf] ;DkGgtfnfO{ bzf{pg] /x]5 . To;kl5 xfdL Go" hl;{sf] blIf0f lt/sf] ;d'Gb| lsgf/ x]g{ uof}+ . Psflt/ lxdR5flbt lsgf/sf] ;]tfDo e'ld / csf]{lt/ gLnf] ;d'Gb| klxnf] k6s b]v]+ . Sof ;'Gb/ l; jLr / lxpFsf] ;+ud . uf]jfh:t} gLnf] ;d'Gb|sf] 5fndo lsgf/f / j]zSofDkdf h:t} ;]tfDo lxpFn] 9fs]sf] lsgf/f .

kf}g] 5 ah] SjLg; ljgf]b hLsf] 3/df k'Uof}+ . ljgf]b hLsf] 3/af6 xfdL Go"of]s{sf] pQ/lt/ /x]sf] efnxfnf eGg] 7fpFdf k'Uof}+ . a]n'sf kf}g] ;ft ah] xfdL x]dfsf] ;fyLsf] 3/df k'Uof}+ . ToxfF g]kfnLx?sf] /fd|} hd36 /x]5 . ddM kfl6{ elg uPsf lyof} t/ ljo/, jfOg kf6L{af6 a]n'sfsf] hd36 cl3 a9\of] . d}n] jfOg vfP ukm;km /dfOnf] eof] . ljleGg If]qdf sfd ul/ /x]sf g]kfnLx?sf] hd36 /x]5 . nfdf] ;do ;Dd xfdLn] ddM clg ljo/ / jfOg vfof} . ;fx|} /dfOnf] eof] . xfdLx? em08} !)) lsnf]ld6/ 6f9f 8«fOleª u/]/ Go"hl;{hfg' kg]{5 . /fqL !) ah]/ lj; ldg]6df xfdL Go"of]s{ zx/sf] pQ/L7fpFdf cjl:yt ;jej{ af6 ddM kf6L{ vfO{ 8«fOljª u/]/ Go"hl;{ kmSof}{ . ^& dfon ofg]ls s/La !)% lsnf]ld6/sf] jf6f] kf/ ug{ Ps 306f klg nfu]g . em08} d'lUnª sf7df8f}+sf] b'/Lsf] jf6f] Ps 306fsf] 8«fOleª olx g} cd]l/sL ljz]iftf xf] . rf}8f ;8s k"/f l:k8df uf8L xfFSg ;lsg] . JolQm lkR5] uf8L, sf/ 5 eg] ;fsf/ cfkm\gf] xftdf 8«fOle8 5}g eg] j]sf/, ljgfsf/ hLjg lg/fsf/, b"w lsGg sf/d} hfg' kg]{, t/sf/L lsGg t s'/} ePg .

clkm; hfFbf kSs} klg 3/glhssf] j; c8\8f eP klg sf/df hfg'kg]{ . Jo:t ;8sdf kfls{ªsf] c;'ljwfn] ToxfF j;df uPklg !) ldg]6sf] 5f]6f] jf6f]df sf/ 5f]8]/ a; lng' kg]{ . 3'd3fd / ljbf dgfpg t kSs} sf/ rflxof] g} . k"FhLjfbsf] r/d gd"gf xf] cd]l/sL ;dfh /]i6'/]G6df kfgL klg l;Q} kfOb}g . ePsf/ geP hLjg Josf/, /km\tf/df jfFRg' / k|lt:kwf{df /xg' d]/f] /fi6«sf] uf}/j eGg' cd]l/sL ljz]iftf /x]5 . ljZj zlQm ePs} sf/0f cd]l/sL kf; kf]6{ jf]Sg]x?sf] nflu ;a} ljsl;t b]zdf leiff z'Ns ltg'{ kb}{g . ofg]sL, hfkfg, o'/f]k, c:6«]lnof hfg kf;kf]6{ dfq eP k'Ug] . ;+;f/ ljlrqsf] 5, ljZjsf] ;]jf ug]{x?sf] df]ljlnl6 lgolGqt 5 . g]kfndf k'/fgf] k/+k/f cg';f/ xlnofnfO{ /f]s] h:t} . d:t ;f9], dflns, ;DkGgnfO{ ;+;f/df s:n] /f]Sg] <

g]kfnL jfFUnfb]zL, clk|msg /fli6«otf wf/L /fxbfgL jfxsnfO{ a'l4 / ljlzi6 1fg 5}g eGg] ljslzt b]zdf k|j]zf1f le;f g} pknAw x'b}g . ljZj o:t} c;dfg Jojxf/n] u|l;t 5, lyof] / /xg]5 . …j;'w}j s'6'Djs+Ú t eGg] s'/f dfq} kf] xf]ls < s'6'Da leq klg t Tof] Uofk 5 x}g / < kl/jf/df ;a}nfO{ Ps ;dfh Jojxf/ x'Fb}g s} klg sxLF klg .

o;f] km';{b kfof], dgn] dfGof], kl/jf/n] cg'dlt lbof], sfdaf6 5'6sf/f kfpFbf obfsbf 3'Dg kfpg' hLjgsf] Ps pknlAw xf] h:tf] nfU5 dnfO{ t <

cfh dfr{ !@ tfl/v xf], cfh sxfF hfg] eGg] ;DaGwdf ljrf/ ub}{5' .

-dfgl;s tgfj_

k'?if / s]6fx?nfO{ x'g] of}g lx+;f ;fgf] afns x'Fbf v]/L b]lv j[4fj:yf ;Dd x'G5 . #) jif]{ o'jtLn] !% jif{sf] s]6fnfO{ lnP/ cfkm"nfO{ lgDg tl/sfn] of}g lqmofsnfkdf ha/hl:t ug{ nufpF5g\ . lel8of] lSnk b]vfOPsf] lyof] .

(Mail survivors)

lkl8t k'?if k|lt gf/L jfbLsf] s] wf/0ff 5 . kLl8t k'?if klxnf] t ph'/L ug}{ hfFb}gg\ nfhn] . jf pgLx?sf] ph'l/dfly /fd|f] ;'g'jfO{ g} x'Gg .

Alley as agency change?

mens Resources International

vf]n]/ x]g]{ Online ? Witness Man propetrotor Man survior Man unfair demand on boy vidation to male.

;dfhn] k'?ifnfO{ lx+;|s x'G5 eGg] dfg]sf] 5 . of] g} ;To xf]Og . s]6f jf k'?ifnfO{ lx+;|s s;n] agfpF5 nfngkfng / :s'lnªsf] e"ldsf 5 ls 5}g <

real man must be violent How ever boy and man are not hilling process in the society. Who make this boy violent ? Mother, father, family, society, man card, man code, moms symble, when we adopt are have dual reality.

Mans are more responsible than truma creator.

k'?iflx+;f ug]{ dfq xf]Og lhDd]jf/ klg 5g\ . c:6«]lnofsf] Ps cWoog cg';f/ @* Ü k'?if jf s]6f of|}g lx+;fsf lzsf/ ePsf 5g\ . plgx?sf] s'/f ;'Gg] lgsfosf] sld 5 . xfdL bf]xf]/f] Jojxf/ ckgfpF5f}+ . cfˆgf k|lt / c?sf JolQmk|lt lkl8t k'?ifsf] cfjfhsf] ;'gjfO{sf] sldn] ;d:of NofpF5 .

d cfkm} ^ sIffdf k9\bfv]/L of}g lx+;fdf k/]sf] JolQm x'F . 7"n} Hofg lgs} bf8L ePsf] aln07 k'?ifn] cfkm\gf] k|:t'tLs/0fdf eGof] .

!& Ü k'?if of}g lx+;fsf] lzsf/ x'G5g\ . * dfr{ ;]ldgf ;dfkg ;Fu} o'=Pg= ljlN8ªaf6 a|f]8j] ;Dd ePsf] dlxnf clwsf/sf] k|bzlgdf efulnP . kmf]6f] lvr] / Hofs / p;'{nf 6]n/;Fu u|fG8 ;]G6/df a;]/ kmnkm"n slkm vfO{ ukm u¥of}+ . a]n'sf ds/sf] w/ uPF . /fqL a|'slngdf g]kfnL ljBfyL{sf] 3/df uP/ Aofsn]en vfof} . /ftL sl/a !@ ah] lkmtf{ eP/ 3/df cfO{ a:of} . ljgf]b /f]Ssf;lxt Pshgf csf]{ jlsn;Fu ToxfF uPsf] lyPF .

-g]kfn kms{g] lbg a'wjf/ dfr{ !*_ cfh ljlxjf/ xf], csf]{ xKtfsf] a'wjf/ d]/f] lkmtf{ hfg] sfo{qmd, 5 . cfh b]lvsf] a;fO{ slt lbg s;/L a:g] eGg] jf/] ljrf/ ub}{5' .

df]ltnfn zdf{ -l/hfn_ @)&! kmfu'g !) tfl/v_ klxn] jfNdLls SofDk;sf] ;xk|fWofks l8eL k/]/ % jif{cl3 cd]l/sf cfO a;]sf] .

;g\ @))( df l8=le k/]/ cfpg' ePsf] /x]5 . ^ jif{df ;'Jojl:yt tl/sfn] a;]sf] h:tf] nfUof] . l8=le k/]/ cfpFbf /fhb"tfjf;sf] sG;'n/n] eg]sf] lyof] /], % hgfsf] kl/jf/ ghfpm ufx|f] 5 . Jojl:yt ePkl5 5f]/f 5f]/L af]nfpg' eg]sf] /x]5 . To; a]nf 39]/L a]r]/ !) xhf/ 8n/ lnP/ cfPsf] xf] /] . 5f]/fsf] k9fO{ ;]G6 h]leo;{ ePsf]n] p; dfly ljZjf; lyof] . @))( ;]D6]Da/df cd]l/sf cfOof] . sxfF hfg] yfxf lyPg . 5f]/f v';L lyof], 8nnf; Pc/ kf]6{ jfl;+u6gdf pq]kl5 Ps hgf kl08t d's'Gb clwsf/L hL ;Fu e]6 eof] . To;a]nf cd]l/sfdf ;'/Iff ;f]wk'5 al9 ul/GYof] .

kfx'gfsf] ?kdf Ps sf]7fsf] a];d]G6df ;a}hgf a:of}+ . g]kfnL vfgf vfof+}, b'v kfpg] ;Defjgf 5}g xf]nf h:tf] dnfO{ nfu]sf] lyof] . cd]l/sfdf x/]s JolQmn] Ps 306f sdfPsf] k};fn] Ps 5fs vfg k'U5 . Pslbgsf] tnjn] Ps dlxgf uf8Lsf] nflu k]6«f]n lsGg k'U5 Ps÷8]9 xhf/ 8n/ b]lv hlt;'s} dx+uf] d'No ;Dddf uf8L lsGg ;lsG5 . hfuL/ x'g] ljlQs} 3/, uf8L cGo ;fdfg ls:tfjGbLdf t'?Gt} kfOG5 . jf/fs cf]jfdf /fi6«klt ePkl5 bf]>f] sfo{sfn ;Fu} x/]s cd]l/sLnfO{ hLjg ljdf clgjfo{ ul/Psf] 5 . k};f gx'g]n] klg cf}ifwf]krf/ gkfpg] ;Defjgf 5}g . Pshgf ldqn] eg] d]/f] cf}ifwf]krf/ dfl;s !%)) 8n/ nfU5 . d]/f] :yfgLo ;/sf/n] Tof] ;a} Joxf]5{ . -ds/ kf]v/]n_

-!@ dfr{ l8=;L=_

ljh'nL, kfgL, Uof; ;a}ul/ $))), %))), sdfO{ x'g] JolQmsf] 3/sf] ;a} z'Ns ljn @, # ;o 8n/n] k'U5 . cd]l/sL j}ej, ;DkGgtfsf] k5f8L sfdk|ltsf] OdfGbf/Ltf, ;Totf, nugzLntf klg xf] .

OG6/g]6, Nof08 nfOg 6]lnkmf]g s]jnsf] hDdfhDdL @)) 8n/ dfq k5{ . cf};t kl/jf/ ;+Vof #, ls rf/ hgfsf] x'g] /x]5 .

sf/ / gf]s/L, hLjg ofkgsf] d"n cfwf/ x'g . ljZjdf ;a} eGbf w]/} xjfO{ u|fp08 ePsf] d'n's ;+o'Qm /fHo cd]l/sfg} xf] . hxfF hDdf krf; /fHodf hDdf hDdL cGt/fli6«o / /fli6«o xjfO{ c8\8f 5g\ . ljZjdf a; eGbf xjfO{ l6s6 sltko a]nfdf ;:tf] 5 . ;fj{hlgs hfgsfl/sf] cefjsf] sf/0f /fHoåf/f k|bfg ul/g] ;'ljwfx?af6 klg g]kfnL cfuGt's jl~rt ePsf x'G5g\ .

!($%# xjfO{ u|fp08, cd]l/sf el/df dfr{ @)!% ;Dd hDdfhDdL xjfO{ u|fp08 !($%# j6f 5g\ . ;a}eGbf 7"nf] / Jo:t rflxF hlh{ofsf] P6nfG6f xjfO{ u|fp08 /x]5 .

Public use 5155, ;fj{hlgs

Int 1409 k|fOe]6 o'h

290 ;}lgs ljdfg:yn Pslbgdf cd]l/sL cfsfzdf hDdf hgf dflg; xjfO{ ofqf u5{g . cd]l/sf e/L *& xhf/ p8fg k|lt lbg x'G5 . xjfO{ hxfhsf] l6s6 em08} lgz'Ns b]lv clwstd dx+uf] klg x'G5 . cd]l/sL /fHo ljZjdf xjfO{ u|fp08 ePsf d'n'sklg 5g\ . P08f]/f, df]gfsf], Eofl6sg l;l6 / n]r/]G:6]g . Soflnkmf]lg{ofsf] PSn}sf] cy{ tGq ljZjsf kfFr b]z kl5sf] 5}6f} g+j/df 5 /] .

P08f]/fdf – xjfO{ u|fp08 5}g,

n]r/]G:6]g – df klg 5}g,

df]gfsf] ;d dl/gf]df klg 5}g, Eofl6sg l;l6

cfhsf] df};d Ps bd ;'Gb/ 5 . cfh 3'd3fd ug]{ Psbd ;'Gb/ 5 . 3'd3fd ug{ /dfOnf] x'G5 xf]nf . lrqs[i0f ltjf/L hL ;Fu e]6 eP/ n~r vfoL / g]kfnsf] ax'cfoflds kIfsf] ukm;km u¥of} . g]kfnsf] /fhgLltsf] cGt/Ë ukm;km u¥of}+ . lrqs[i0f ltjf/Lsf] dfcf]jfbL ;Fusf] ;xsfo{ / plgx?sf] ;fy sfd u/]sf] sf/0f pgn] u/]sf] /fhgLlts cfz jf/] klg yfxf kfOof] . Ps hgf g]kfnL HofS;g xfO6df ef/tLo uxgf k;ndf ;'/Iffdf sfd ul/ /x]sf] dfG5]nfO{ ci6«]lnofsf] /fhb"t agfP/ dfcf]jfbLn] k7fPsf] oyfy{ klg yfxf eof] . g]kfn leqsf] /fhgLlts p7fk6s / ;d:ofaf/] v'n]/ ax; u¥of}+ . gftfjfb, s[kfjfb, kl/jf/jfb, kml/ofjfbn] ;a} kf6L{sf] tx p:t} b]Vof}+ .

-!$ dfr{ dgf;;_

pQ/ cd]l/sfsf] klxnf] g]kfnLx?sf] ;+:yf ANA emu8f eP/ efue08f ePsf] lyof] . ljutdf s]lx ;d:of ePsf] lyof] . clxn] k'gM n8fO{ ems8fnfO{ vtd u/]/ cl3 a9\g'k5{, Pstfsf] ;Gb]z ;lxt cl3 a9f}+ eGb} elh{lgofdf PPgP ;Dd]ng ul/Psf] /x]5 .

/fdrGb| e§/fO{ g]kfn cd]l/sf rf}tf/L,

-!* tfl/v ljxfg_ dfr{

cfh d ;+o'Qm /fHo cd]l/sf k'u]sf] b'O{ xKtf ljlt;Sof] . ;du| a;fO{ /dfOnf] eof] . gofF ;fyL agfpg] cj;/ k|fKt eof] . cd]l/sfdf /fd|/L a;f]jf; ul//x]sf s]lx k|f]km];gn g]kfnL ;Fu ;+ut eof] . oxfF wg 5, /fd|f] dxn 5, hLjgdf w]/} bf}8w'k 5 . To;}df t'ngfTds ?kdf c? eGbf s;/L /fd|f] 3/, /fd|f] sf/, /fd|f] qm]l86 /fd||f] j}s Aofn]G;s} vf]hLdf lnnf rln/x]5 . g]kfnsf] h:tf] vfg nfO{ ;d:of 5}g . k/Gt' Xdfd ju{/, s]=Pkm=;L= h:tf t}of/L vfgf al9 ?lrs/ ;:tf ;lhnf ePsf]n] dfgj hLjgdf df;'sf] dfqf rflxF cfjZostf eGbf a9\t} a9] h:tf] nfUof] dnfO{ . ;8sdf sf/, uNnL, ahf/ leq ;fgf rf/ kfË|]n] jf]ls /fv]sf dfgj lk08sf] ;+Vof a9\b} uP h:tf] nfUof] . k};f 5, gf]s/L 5 ANA sf] :yfkgf ubf{ slthgf ;b:o lyP yfxf 5}g . ;g\ !(*# df :yfkgf ePsf] /x]5 PPgP . xfn s"n ;b:o;+Vof @%# hgf 5g\ .

!))))) -Ps ;o xhf/ 8n/df aemfË df 6fj/ /fv]/ OG6/g]6 lk|m lhNnf agfpg rfxfG5', d]lbgL clwsf/Ln] eg] . clxn] g]kfnLx?n] dlGb/ agfpg] 7fpFdf hfFb}5f}+ . kl/jf/ 5 k/Gt' dfgl;s tgfj / c;Gt'li6 klg 5 . s] g s] x/fPsf] cg'e'lt ul/ /x]s} 5g\ JxfO6 sn/ ha ug]{ blIf0f PlzofnLx?n] . To;}n] 7"n 7"nf dlGb/sf] lgdf{0f u/]/ blIf0f PlzofnL ememNsf] lbg rxfg] /x]5g\ . ;DkGgtf ;Fu} ;Eotf u'Dg nfu]sf] k|tLt x'Fb} /x]5 . cfˆgf afn aRrfn] cd]l/sL ;+:s[lt l;Sg] 8/ cleefjsdf kfOof] . tLgj6f WWW ;Fu tl;{g] /x]5g\ . cd]l/sLx? j}b/, j]Ny, jfOkm ljZjf;} ug{ ufx|f] hlta]nf klg abNg ;Sg] /] .

jl:t ljsf; hg;+Vofj[l4 ;Fu} x'g] :jfefljs k|s[of xf] . kfFr jif{ cl3 h+un ePsf 7fpFx? gofF cfjfl;o ejgx?n] emlsemsfp ePsf 5g\ .

ljsl;t, ;dfhdf x/]s 3/ ePsfx?n] @$ 306f 6\ofÍL g/fvL sg} cgj/t kfgL x/]s wf/fdf tftf] lr;f] kfgL kfpg] /x]5g\ . rf}lj;} 306f ljh'nL, Uof; kfOk nfOgaf6 Uof;sf] lg/+t/ ;KnfO{ x'g] ePkl5 3/ ttfpg], vfgf ksfpg], kfgL ttfpg] ;d:ofg} ePg . PSsfO;f}+ ;tflAbsf afn jflnsf lel8of] u]d, 6]lnlehg, cfO{k]8, df]jfOn, jfx]s kfl/jfl/s ukm ;kmdf Tolt ?lr /fVb}gg\ . of] rflxF ljsf;;Fu} cfPsf] lszf]/fj:yfsf] gofF ;dfg ;d:of xf] . cd]l/sL :s"n] jRrfnfO{ klg yk k|fOe]6 6\o'zg k9fpg] ul/bf] /x]5 . To:tf]df k|fo;M sf]l/og, ef/tLo g]kfnLx? ul0ft / lj1fg k9fpg nfd nfu]/ aRrfnfO{ k|fljlws lzIff lt/ k9fpg] p2]Zon] xf]nf yk 6\o'zg sIfflt/ pGd'v u/fpg] /x]5g\ . Tof] k4lt cd]l/sLx?df sd b]lvof] . cd]l/sLx? a'l4 yf]kfg{ vf]Hb}g xf]nfg\ . To;f] ubf{ cfdf, afa'sf] yk sfdsf] jf]em a9\g] g} eof] . ;Fu} kl9;s]kl5 sfln, uf]/L, sfnf], uf]/f] 5f]/L, HjfO{ knf{sL eGg] kL/ ;d]t jf]Sg] /x]5g\ . hxfF uPklg k"jL{o dfgl;stf s]xL dfqfdf ;+:sf/ut dfGotf ;Fu} x'g] g} eof] . wgL ;DkGg, 8fS6/, OlGhlgo/, 7"nf] Jofkfl/s 5f]/f 5f]/Ln] k9fO{ df Wofg glbPsf]n] cfdf, afa' lrlGtt 5g\ . sd cfly{s cfo x'g]sf 5f]/L, 5f]/fsf] al9 d]xgt /fd|f] ljZj ljBfnodf k"0f{ 5fqj[lQdf k9]sf] b]v]/ wgL dflg;n] OZof{ u/]sf] klg kfOof] . olxg} ;dosf] k|efj /x]5 ;dfhdf ju{ kl/jt{gsf] . ;dfh kl/jt{gsf] Bf]ts, jf/fs cf]jfdf, g/]Gb| df]bL h:tfn] b]zsf] dxTjk"0f{ kbdf k'Ug c/a kltsf] 3/df hGdg' k/]sf] lyPg . nf]stGqdf ;a}nfO{ ;dfg cj;/ ePsf] gd"gf xf] cd]l/sL / ef/tLo nf]stGq .

g]kfnL /fhgLlt1x?;a} cfkm' /fhgLlt u5{g\ . cfkm\gf ;GtfgnfO{ /fhgLlt gug{ / ljZjsf] ;'v ;on ug{ nufpF5g\ . z]/ axfb'/, tfl/0fL, PgkL, emngfy, /fdrGb|, lbgfgfy x'g\ ls jfj' /fd k|e[lQ g/xl/ h:tfn] klg c?sf 5f]/f 5f]/lnfO{ em08f / 808f af]Sg nufpF5g\ . cfkm\gf ;GtfgnfO{ /fhgLltsf] uGwaf6 klg 6f9f /fV5g\ . Tof] g} g]kfnsf] lj8Dagf xf] . lq=lj=sf k|fWofks cfkm\gf ;GtfgnfO{ k|fOe]6 sn]hdf k7fpF5g\ . cfkm' rflxF lq=lj df k9fpF5g\ . plgx?nfO{ ljZj ljBfno k|lt ljZjf; 5}g . sltko /fhgLlt1 lu|g sf8{ lng >LdtLnfO{ ue{jlt ePkl5 cd]l/sf a:g nufpF5g\ . ;Gtfgsf] hGdsf] cfwf/df cd]l/sfdf gful/stf k|fKt x'g] ePsf]n] eljio b]Vg]x? g]kfnsf dGqL x'G5g\ . /fi6«k|]d, /fli6«otf vf]qmf] gf/f jf]s]/ c?nfO{ pNn' agfpF5g\ . g]tfx? Sof uha 5 ;+;f/ < /fdz/0f dxt, k|sfz dxt, k|sfzdfg l;+x, lbk s'df/ pkfWofo s:sf] 5 of] lzIff k4ltdf, b]zdf ljZjf; 9nkfn eof] ls efGg] rSs/df nfu]sfx?n] b]z rnfP kl5 b'u{lt n'6 jfx]s s] x'g] xf]nf < g]kfndf /fhgLlt ug]{x?nfO{ :jb]z k|lt slQ klg ljZjf; 5}g . To;}n] t cfkm\gf ;Gtfg / cfkmGtnfO{ ljb]z k7fpg' plgx?sf] k|d'v Ph]08f x'G5 . k|fWofks, jlsn, /fhgLlt1 ;a}sf] Tolx xfnt 5 . jfl;+u6gdf ljZj ljBfnodf cWofkg/t / cd]l/sfdf hLjg JotLt ul//x]sfx?sf] 5nkmndf o:t} oyfy{ ;'lgof] .

cfh, Soflnkmf]lg{ofdf :yfg]Zj/;Fu nfdf] ukm eof] . pgn] eg] ljZjsf] Wofg lj:tf/} rLg lt/ cfslif{t x'Fb}g . oxfFaf6 sltko dflg; /fd||f] sfdsf] vf]lhdf rLg lt/ hfFb}5g\ . g]kfn glhss} 5 rLgn] dfgljls zf:q lt/ nufgL a9fO{ /x]sf] 5 . rLgnfO{ uGtJo agfpg ;s] /fd|f] 5 eGg] pgsf] ljrf/ lyof] . pgn] eg] hd{gx? hftLjfbL 5g\ . d}n] a'em]sf] / dx]z /fh kGtn] a'em]sf] hd{lg g]kfnLsf] uGtJosf] nflu pko'Qm 7fpF xf]Og . cd]l/sfdf sd;]sd /Ë, hft, efiffsf] cfwf/df e]b efj b]lvg] ?kdf x'Fb}g . hd{gdf t gfhLx?n] ef|}lts ?kd} lk6kf6 ug{ cfpF5g\ . To;}n] tkfO{sf] 5f]/f] sf] ME ug]{ ljrf/nfO{ cd]l/sf lt/ k9fpg';\ . eg] o;} ;Gbe{df pgn] y'k|} pbfx/0f lbP . lgs6 eljiodf pbfpFbf] cfly{s >f]tsf] sf/0f rLg ljZjsf] cfsif{0f xf] . Totf kl§ gofF ahf/ vf]Ng nfUg'; eGg] :yfg]zj/sf] egfO{df t's eP h:tf] nfUof] .

;do -&M)% ldg]6 cfD;8d_

xfdL g]kfn hfg eg]/ $ ah] 3/af6 lgl:sof} . tLg ah]/ aL; ldg]6df 8n]; Pc/kf]6{ jfl;+6g k'Uof}+ . dnfO{ ! gDa/ u]6 b]vfP/ /d]z kGt hL / jxfFsf] 5f]/f 3/ kms]{ . d eg] xjfO{ hxfhdf hfgsf] nflu 8]N6f Pc/sf] clkm; lt/ nfu]F . ToxfF sfp06/df ePls dlxnfn] elgg tkfO{sf] l6s6 8]N6fsf] eP klg kms{bf tkfO{ KLM / Pc/ k|mfG;sf] ljdfgaf6 hfg' x'g]5 . ctM l;wf cufl8 uP/ s]Pn Pd sf] r]lsª sfpG6/df hfg' xf]nf . clg d cl3 a9]+ l;wf cuf8L uPkl5 s] Pn= Pd, Pc/ k|mfG;sf] r]lsª sfpG6/df uP/ ;fdfg tf}n]/ sf7df8f}+sf] nflu k7fPF . To; kl5 xft] emf]nf lnP/ Ps tNnf d'lg uP ToxfFaf6 /]n r9]/ P !% lt/ nfu]+ . ToxfF sl/a Ps 306f kv{g' k¥of] . To; cl3 s8f ;'/Iff hfFr / kf; kf]6{ hfFr eof] .

;fFemsf] ^ ah]/ %) ldg]6df xjfO{ hxfh wfjg dfu{ lt/ nfUof] . jfl;+u6gsf] 8n]; Pc/kf]6{af6 g]b/Nof8 cfD;6/8d ;Dd k'Ug & 306f % ldg]6 nfU5 eGof] . & aHg # ldg]6 jfsL x'Fbf xjfO{ hxfhn] b|'t ult lnO{ p8fg eof] . cfsfzaf6 jfl;+u6g l8l; 5n{Ë b]lvof] . cfh df|};d ;kmf ePsf]n] Tof] ;Dej eof] . cfhef]ln oxfF ;f9] ;ft ah] ;Dd 3fd x'g] /x]5 . udL{df t (. !) ah] ;Dd 3fd nfu]s} x'G5 /] g]kfn eGbf pQ/lt/ ePsf]n] To;f] ePsf] xf]nf .

-!( tfl/v_ -P6nflG6s dxf;fu/_

clxn] cd]l/sL ;dofg';f/ /fqLsf] kf}g] Ps aHof] . kl/rfl/sf / kl/rf/sn] tfTtftf] jfkm cfpg] sfuhsf] tf}lnof lnP/ cfP . xjfO{ ofqLx? d'v k'5\g], xft k'5\g] sfd ub}{5g\  ljpem]sfx? . dHhfn] ;'t]sf 5g\ plgx?nfO{ l8:6j{ u/]sf] 5}g . clxn] xjfO{hxfh $),))) lkm6sf] prfO{df **& lsnf]ld6/ k|lt 306fsf] /km\tf/df s]=Pn=Pd eflu/x]5 . cd]l/sf hfg]a]nf cd]l/sfsf] xfjf x'/L lxdkft 6«f]g]8f]n] ;f9] b'O{ 306f eGbf al9 yk ;do lnPsf] lyof] . Tolt dfq xf]Og hLjgdf nuftf/ !* 306f tL; ldg]6sf] p8fgdf xf]l;of/ x'g'xf]; a]N6 jfFw]/ /fVg';, kl/rf/s klg l;6df a:g';\ eg]/ a]nf a]nf ;ts{ u/fOPsf] lyof] .

t}klg xjfO{ hxfhn] w]/} xNnfPsf] lyof] . sltkon] esfes jfGtf u/]sf lyP . dnfO{ klg stfstf jfGtf x'g] eo nfu]sf] lyof] . P6nflG6s ;d'Gb| zfGt eP/} xf] ls s] xf] cfh t xjfO{ hxfh cfgGb ;Fu hfFb}5 . k]6L afFWg klg eg]sf] 5}g . d}n] b'O{ l;6nfO{ vf6 agfO{ pQfgf] / t];f{] u/L kN6]+ . ;fob #, $ 306f ;'t] h:tf] 5 . clxn] nfdf]b"/L kf/ ul/;Sof] ca Ps 306f / s]lx ldg]6 dfq jfFsL xf]nf To;}n] vfhf cfO{ xfNof] . tkfO{nfO{ s] a|]skmf:6 rflxG5 elgg a[4 hl:t kl/rfl/sfn] . ˆnfO6sf] jflx/sf] tfkqmd &) l8u|L 5 . ca Ps 306fdf cfD:6«/8d g]b/Nof08 k'U5 eg]/ n]v]sf] lyof] . 8n]; cd]l/sfaf6 k|:yfg u/]sf] 5 306f k'/f e};Sof] .

Plzog xjfO{ sDkgL gofF xf]nfg\ . To;}n] yfO{ Pc/, sf]l/og Pc/ / stf/ Pc/ h:tf Pc/ qmfˆ6df ljdfg kl/rfl/sf e/v/sf cfsif{s o'jtL /fv]sf x'G5g\ . o'/f]ksf] ljsf; / k|ult klxn]g} e} ;Sof] . To;}n] ljdfg kl/rfl/sf / kl/rf/s j[4, j[4f h:tf d'l:snn] xfF:g] d':s'/fpg] /x]5g\ . clxn] ;fob ljdfg $),))) lkm6sf] prfOaf6 cd]l/sL dxfb]zaf6 o'/f]lkog dxfb]z k'Ug} nfUof}+ . oxfF pHofnf] e} ;s]sf] 5 . cd]l/sfdf t kSs} /ftsf] b'O{ ah]sf] 5 . g]kfndf ;fob !( tf sf] ljxfgsf] !) ah]sf] xf]nf . clxn] g]kfn / jfl;+u6g jf6 %.% 306fsf] b'/Ldf /x]sf] o'/f]kdf k'u]sf] 5'F . cfD;8«d cfpg} nfUof] /] g]b/Nof08sf] efiffdf PgfpG;d]G6 eof] To;kl5 c+u|]hLdf klg PgfpG;d]G6 ;'? eof] .

cfh g]b/n]08af6 lbNnL hfg hDjf]h]6sf] ofqf eof] d]/f] l; g+j/ %% B lyof] . x/]s nx/df bfoFf #, ljrdf rf/ / jfofF tLg u/L hDdf !) l;6sf] nx/ /x]5 . hDdfhDdL ^)) hgf hlt kfgL af]Sg] Ifdtf ePsf] Pc/qmkm\6 /x]5 . dflyNnf] tNnfdf slt l;6 5g\ yfxf 5}g . h] xf]; hDjf]h]6sf] ofqf x'g] eof] cfh . bfofF afofF b'O{ hgf :yfgLo xn]08sf dlxnf 5g\ B df d 5' . k'/f a's ePsf] 5}g /] To;}n] p8fg el/ ;s]kl5 s]lx ;lhnf] l;6df Joj:yf ug{ Sofljg qm'nfO{ eGg' xf]nf eg]/ PgfpG;d]G6 eof] .

hLjgdf d of] bf];|f] k6s hDaf]h]6df ofqf ug{ ku]sf] 5' . ;fob bf]>f] k6s xf] . jf klxnf] k6s xf] hDjf]h]6 r9]sf] !@M%% ah] p8\g' kg]{ hxfh OGhg rnfP/ rNg] t}of/Ldf 5, ;fob 6fj/af6 l;+ugnsf] k|ltIffdf x'g ;S5 .

g]b/Nof08af6 lbNnLsf] b'/L ^*&! lsnf]ld6/ /x]5 . d em08} $@^@ dfon em\ofnlt/sf] l;6df a;]sf] 5' xjfO{ hxfh PSs} rf]l6 w]/} dfly prfOdf r9\of] .

;+oQm /fHo cd]l/sfdf g]kfnLx?n] klg dxTjk"0f{ :yfg kfpg ;kmn ePsf /x]5g\ . d"ntM g]kfnL clN5 klg xf]Og lga'{l4 x'Fb} xf]Og eGg] cfwf/ 5g\ . o;}jif{ cd]l/sL /fi6«klg af/fs cf]afdfaf6 pTs[i6 bz hgfn] kfPsf] o'jf cy{zf:qL k'/:sf/ ofd=cfO=6L= sf o'jfcy{zf:qL k|f1 kf7sn] k|fKt u/]sf 5g\ . Ps hgf g]kfnL d"nsL dlxnf cd]l/sL /fhb"t eP/ clkm|sfdf -blIf0f cd]l/sfdf_ sfo{/t l5g\ . pgsf] gfd hh{d]zgdf ljlj lj1fg k9fO/x]sf /d]z kGthL af6 sltko hfgsf/L k|fKt eof] . :6]6 l8df6{d]G6 jf cd]l/sL k//fi6« dGqfnodf $.% blIf0f cd]l/sL gLlt x]g]{ 8]:sdf Ps hgf vqL dlxnf sfo{/t l5g\ .

My Sweden Visit

@)&).$.!% -h'nfO{ #) tf_

cWofudg :jLs[lt kq jf s'g} d'n'sdf k|j]z ug{sf] nflu lbOg] cfudg :jLs[ltnfO{ ;qf}+ c7f/f}+ ztfAbLb]lv le;f elgg yflnPsf] x'g'k5{ . ær/}j]lt r/}j]ltÆ lxF8b} hfpm k"jL{o b;{gdf uxg / ax'cyL{ zAb xf] . hLjgdf cfkm"nfO{ ultzLn agfpg'k5{ . :j:y, c:j:y, d:t lgGb|f, tGb|f, hfu[t ;'Kt / :jlKgn cj:yfdf klg dflg; rnfodfg x'g'k5{ . hLjgsf] ;xL cy{ ultzLn x'g' / e}/xg' xf] . cfhef]ln ljZjdf Jofks ¿kdf e|d0f ug]{ ;d"x 5 . ljZj cy{tGqdf o;sf] 7"nf] of]ubfg /x]sf] 5 .

      xfn ljZjdf ljBdfg @!! j6f b]zdWo ;a} d'n'ssf] cfˆgf] b]zdf ljb]zLsf] cfudgsf nflu s]xL v'nf s]xL aGb lgod agfPsf x'G5g\ . sltko d'n'sn] t Pp6} b]zsf ljleGg efusf nflu cg]sf}+ le;fsf] Joj:yf u/]sf x'G5 . h:t} rLgsf] d'Vo e"ldsf nflu Ps lsl;dsf], ltAatnfO{ csf]{ / xªsªsf nflu t];|f] jf a]Un} le;f lng'kg]{ x'G5 .

      le;f k4ltn] ljZjahf/df wgL / ul/a, ;DkGg / ljkGg d'n's Pj+d\ JolQmnfO{ e]befj u5{ . cem} egf}F wgL /fi6«sf gful/s lk|len]H8 / ;'ljwf;DkGg x'G5g\ . pgLx¿n] l;km{ kf;kf]6{ lnP/ uP k'U5 . ljZjsf w]/} d'n'sdf le;f k|fKt ug{ cfudg ug]{ d'n'sdf cfudg le;f e|d0f cg'dltkq k|fKt ul/xfN5g\ . pgLx¿sf] cfly{s x}l;otsf] dtna x'b}g . b]zsf] ;}lgs, af}l4s, cfly{s zlQm g} pgLx¿sf] kf;kf]6{df /x]sf] /fli6«otfn] g} OHhtbf/ e|d0fsf/L gful/ssf] ¿kdf dfGotf kfpF5g\ . pgLx¿ csf]{ wgL jf ul/a h:tf];'s} d'n'sdf klg lg;ª\sf]r 3'dlkm/ ug{ kfpF5g\ . k/Gt' ul/a /fi6«sf ul/a jf wgL g} eP klg slxn] sfFxL /fli6«otfs} sf/0f k|j]z1f le;f kfpgaf6 jl~rt ul/G5g\ .

      Po/kf]6{df le;f lbg] t ;Defjgf g} x'Fb}g . ljZjel/af6 ko{6s leq\ofpg] yfONof08n] gfOh]l/of / g]kfnL afx]snfO{ Pc/kf]6{d} le;f -cg P/fOen_ lbG5 .

      ** xhf/ tfn ePsf] b]z :j]8]g, jghª\un / xl/ofnLn] el/Psf] d'n's xf], sf7 laqmL ug]{ d'n's, lkmgNof08, …Nof08 ckm -PS6LP6_ yfph]G6 n]sÚ -:j]8]gsf] /dfOnf] b[Zo xhf/f}+ tfn / ;'Gb/ xl/ofnL ePsf] d'n's xf] .

sf7df8f}+af6 a]n'sf *M@) df p8]sf] stf/ Pc/sf] xjfO{ hxfh kf}g] Ps ah] bf]xfdf cjt/0f u¥of] . Ps} l5gdf xjfO{ hxfhaf6 aflx/ uP/ a;df r9\of}+ . sl/a cfwf 306f nufP/ Pc/ kf]6{sf] a; 6«fG;km/ 6ld{gndf k'luof]+ . ToxfF @÷# hgf g]kfnL cg'xf/sf s]6fx¿ b]lvP . d}n] …tkfO{ g]kfnL xf]Ú eg]sf] t p;n] oxfF ;a} ;'/Iff g]kfnL sf] xf] eGof] . To;kl5 d}n] k|mfGskmf]6{ hfg] u]6 gDa/ t]lQ; xf] < eg] / ;f]w]F Tof] 6ld{gn vf]Hb} n3'zª\sf u/]/ lxF8]F . kfFr b; ldg]6 lxF8]kl5 t]lQ; gDa/ u]6 t e]l6of] t/ ToxfFsf] :6fkmn] eGof] b'O{ 306fkl5 cfpg';\ . clg 8o"6Lk|mL x]b}{ gofF cg'xf/;Fu ldqtf ufF:b} a;]F . af6fdf a]nfotL lzIfs / ljBfyL{;Fu e]6 eof] . pgLx¿ g]kfnsf ufpFdf ;fdflhs ;]jf u/L kms{b} u/]sf /x]5g\ .

!!÷!@ sIffdf k9\g] ljBfyL{ hLjgsf] km/s cg'ej ug{ g]kfn uPsf /x]5g\ . kfFr hgf lzIfs, lzlIfsf;Fu d}n] a]nfotdf b'O{ xKtfdf nfUg] vr{n] xjfO{ l6s6;lxt g]kfndf vfgf a:g vr{ k'Ubf] xf]nf x} eg]/ ;f]w]F . Ps hgf lzlIfsfn] eGg'eof], ……kSs} xf] . xfdL Ps /ft ;fFlu|nfdf a:of} ;fFlu|nfdf slt vr{ nfUof] dnfO{ yfxf 5}g . t/ p:t} xf]6ndf a]nfotdf a:bf t #%) kfp08 hlt nfU5 a]8 / a|]s kmf:6sf nflu .ÚÚ d}n] eg]F, ……;fFlu|nfdf ;d"xdf a:bf k|lt JolQm !)) Ps ;o 8n/ ;Dd nfUbf] xf]nf .ÚÚ ofqfdf ldqtf eof] . of] cfn]v d bf]xfsf] 6ld{gndf s'bf{ n]Vb} 5' . Ps l5g g]kfn 3'd]/ cfPsf a]nfotL lzlIfsf, lzIfs / ljBfyL{;Fu ukmufkm eof] .

->fj0f !% h'nfO{ #! tfl/v_

        clxn] /fltsf] g]kfnL ;do @M)) aHof] . d}n] sNkgf u/]F, Ps ;o jif{cl3 stf/ s:tf] lyof] xf]nf . k]6«f]nsf] k|of]u pTkfbg / cf}wf]lusLs/0fn] pu| d¿e"lddf ;fgbf/, ;'Gb/ / dgdf]xs xjfO{ u|fpG8 / 6ld{gn agfPsf] /x]5 . of] ag]sf] w]/} jif{ ePh:tf] nfUb}g lsgls oxfF k|of]u ePsf lgdf{0f ;fdu|L :6Ln, 6fon, cflb xfn}sf] pTkfbg h:tf b]lvG5g\ . ;kmf ;'U3/ eP klg sf]l/ofsf] OGwg hlt ;'ljwfo'Qm rfxL 5}g . 8o'6L k|mL gfd dfqsf] h:tf] nfUof] . vf;} ;fdfg 5}g, Tof] klg lgs} dx+uf]g} 5 . b'aO{df /fd|f] 5 /] .

/fhf dx]Gb|sf] a]nfot e|d0fsf] a]nfdf a]nfotsL dxf/fgL leS6f]l/of /]nj] :6]zgdf :jfut ug{ cfPsL lyOg, ToxL b]zdf g]kfnL ;]gfsf sfo{/t–s0f]{n======= nfdfnfO{ >LdtL e]6\g uPsf] a]nfdf åGåsf] ;dosf] dfgj clwsf/ xggsf] ljifonfO{ lnP/ lu/ˆtf/ u/] . Ps 8]9 dlxgf;Dd >LdtL / sfg"g Joj;foLl;t klg e]6g lbOPsf] lyPg .

DFID g]kfnL gfd eP /fd|f] n] lbg] u/]sf] elgPsf] $.% c/a ¿lkofF jflif{sdWo] xfdLnfO{ s] slt rflxPsf] 5, To;n] g]kfnsf] slt ljsf;df ;3fPsf] 5 <

      cfPsf] /sd / To;sf] k|of]u g]kfnLx¿n] sxfF u/]sf 5g\ ;"rgfsf] xs ;a} g]kfnLsf] 5 ls 5}g <

cha b'lgofF uha ;+;f/ M

cfh cu:6 ! tfl/vsf lbg laxfg ;a]/} p7]/ uy]gju{ ljZjljBfno j/k/sf] ;]/f]km]/f]df w'dwfd u/+] . laxfg} Tolt :jLl8;x¿ p7]sf x'b}gg\ xf]nf . To;}n] nfdf nfdf a;df, 6«ddf 8«fOe/afx]s d'l:snn] Ps b'O{ hgf dfq ofqL ofqf ul//x]sf] b]v]F . dnfO{ nfUof] eujfg\n] ls dfG5]n] slt cGofo u/]sf] xf] tf . c;dfg ljt/0f k|0ffnLsf] r/d ¿k . wgL /fi6«df hgtfsf] ;'ljwfsf nflu /]n, 6«d, @, # cf]6f hf]l8Psf / leq Pc/ slG8;g ePsf a;x¿ nfvf}+ vr{ u/L dfgj/lxt klg ;]jf lbO{/x]sf 5g\ . xfd|f] d'n'sdf aemfª hfg] a;df $) hgfsf] ;L6df &).*) hgfn] ofqf ubf{ b'3{6gf x'Fbf d[tssf] ;ª\Vof tf]Sg} ufx|f] x'G5 .

s:tf]  lj8Dagfk"0f{ ;+;f/ . kml]/ 3'Db} hfFbf uy]gju{sf] 8s -7"nf 8'Ëf c8\ofpg] 7fpF_ b]v]F . ;f]wk'5 u/+] clg yfxf eof] . sl/a !%) qmf]g/df 7"nf] 8'Ëfn] 8]gdfs{;Dd 3'dfP/ lnP/ cfpF5 /] . To;kl5 d cfˆgf] sf]7fdf uPF . s]xL vfg]s'/f vfP/ 8sdf cfO{ a;]F . k|ftM b; ah] :6]gn]g gfdsf] af]6 k|:yfg u¥of] . sl/a ;f9] tLg 306f hfg / Tolt g} kmls{g nfU5 /] . a]n'sf ^ ah];Dd km]l/ uy]gju{ k'lu;S5 eg]kl5 d tof/ eO{ l6s6 vl/b u/L 8'Ëfdf a;]F . 8'Ëf ls kfgL hxfh h] eg] klg of] lgs} 7"nf] 5 . dnfO{ t 7fpF, jftfj/0f / dfG5]sf] Jojxf/ ;a} x]g{ dg nfUof] . ljkGgtfdf dfgjLo ;DkGgtf / ;DkGgtfdf dfgl;s bl/b|tf ePh:tf] nfUof] dnfO{ t .

sf]xL klg af]Ng t}of/ xF'b}gg\ . zAb lsGg knf{ h:tf dflg;x¿ ;DkGgtfdf dfgl;s tgfj k|z:t b]v]F . xfdLsxfF ef]s, Kof;, cefj / b'le{Ifdf klg dflg; dflg;df efjgfsf] cfbfg k|bfg x'G5 . b; tNnfsf] kfgL hxfh uy]gju{ xfj{/af6 8]gdfs{sf] nflu k|:yfg u¥of] . sl/a @)) jif{cl3 h'ga]nf /]n, a;, xjfO{ hxfh lyPgg To; a]nfb]lv :jLl8; hgtf / /fhfn] oftfoftsf] ljsf; ug{ ;d'b|dfu{af6 ;x/ leq ;Dd cfpg ;Sg] 7"nf] gx/ h:tf] agfO{ uy]gju{nfO{ ;'ud agfPsf /x]5g\ . ;'Gb/ k|s[lt yf]/} :yfgLo afl;Gbf ;kmf rf}8f ;8s oxfFsf] ljz]iftf /x]5 . cf]ssf ¿v k|z:t x'g] ePsfn] hxfh lgdf{0fdf :j]8]g k|l;4 /x]5 .

      hxfhsf] d rf}yf] tnfdf k'u]+ . aDa}b]lv uf]cf;Ddsf] d}n] cfof]hgf u/]sf] blIf0f PlzofnL cWoog e|d0fsf] k'g/fj[lQ ePh:tf] nfUof] . s:tf /fd|f /fd|f ;d'lGb| lsgf/f, l5of, lbof k/]sf  . ;kmf ;d'b| lsgf/fdf ;'Gb/ a:tLx¿ uy]gju{ ;fFRr} dgdf]xs 7fpF /x]5 . k|zfGt dxf;fu/sf nxl/df nx/Lb} hxfh cfˆgf] af6f] 8]gdfs{ tkm{ nfUb} 5 . ;'Gb/ tyf dGb 3fd nflu/x]5 . cfsfzdf afbn eP klg gLnf] cfsfzdf as'Nnfx¿ ;fob df5f vf]Hb} p8]sf 5g\ . 3'dGt]x¿ tndfly oqtq udL{ labfsf] dHhf lng hxfhleq 3'Db} 5g\ . z/L/sf] ef/ w]/} ePsf e}F;L h:tf] b]lvg]x¿ Xofd au{/ / 7"nf] sf]ssf] lunf; xftdf lnO{ cem cfˆgf] z/L/nfO{ ef/L agfpFb} 5g\ . k]6df aRrf ePsL dlxnf lbSs dfGb} PSn} a;]sL l5g . ;fgf gfgL x'g]x¿ gfgL v]nfpFb} 5g\ . pgsf afafn] af]tnn] b'w Vjfpb} 5g\ . cfdf hxfhdf 3'dlkm/ ub}{ 5g\ . w]/}sf] cg'xf/ dnLg 5 . s]xL s]6L;fyLnfO{ v';L kfg]{ OR5fn] gSsnL xfF;f] xfF:b} 5g\ kGw| klRr;]x¿ . ;d'b|sf] lsgf/df xn]08sf h:t} y'k|} xfjfn] rNg] ldnx¿ klg 5g\ .  

      ca b;f}+ tnfdf k'u]F, dflg;x¿ vfFb} 3'Db} / /dfpFb} /x]5g\ . s;} s;}n] ljk/Lt lnËLnfO{ sfvdf /fvL v]nfpb} lyP . hxfhsf] dflyaf6 w'Fjfsf] d':nf] cfO/x]sf] lyof] . l8hn jf sf]Onf s] sf] xf] yfxf 5}g . s]xL t¿gLx¿ aS;/ / hd{g ;]km8{ hftsf s's'/x¿ Tof] klg w]/} 7"n7"nf cfsf/sf lnP/ hxfhsf] Psfkl§ a;]sf 5g\ . Ps 5]plt/ s's'/sf] /]:6'/]G6 / ;'k/dfs]{6 klg /x]5 . csf]{lt/ s/d'Qm kzn . hxfhleq :jfb rvfpg ;–;fgf lunf;df l;Q} /lS; klg ljt/0f ug]{ ;'Gb/Lx¿ . sl/a &*.*) jif{sf j[4sf] ;xf/f ePsL Ps hgf Plzog dlxnf b]v]F . b'j}sf] pd]/df cflw eGbf a9Lsf] km/s 5 . pgn] dlt/ x]l/g a'9f dfG5]klg 3'/]/ x]/]+ . gh/ ckgL ckgL vofn ckgf ckgf . ljifdtf g} ljZjsf] ljz]iftf xf] . clxn] hxfhaf6 kfgLafx]s s]xL klg gb]lvg] e} ;Sof] . P3f/ aHof] Ps 306fdf xfdL ;fob ;d'b|sf] lgs} leqL tOdf k|j]z u¥of}F
xf]nf . d}n] hxfhsf] Ps :6fkmnfO{ ;f]w]F, of] hxfh slt tNnfsf] xf]nf Û pgn] 7fpF b]vfP / eg] ToxfF hfg'; x]g'{; ;a} n]lvPsf] x'G5 . pgn] cfkm"n] hfg]sf] ljifodf klg t'¿Gt} pQ/ glbO{ cfkm} vf]Hg dnfO{ afWo kf/] . g]kfndf ePsf] eP k]6 b'Vof] eg] a]/fnug vfg'; eg]/ h;n] klg elglbg ;s5 . l;sfpg] eGbf l;Sg nufpg] afgL /x]5 . Tof] k4ltn] dflg;sf] vf]lh ug]{ afgL kbf]{ xf]nf .

      P6nflG6s cf]l;ogdf xfd|f] 8'Ëf t}l/Fb} 5 . Ps hgf lkt[eQm 5f]/L afa'nfO{ j[4 clg czQm cj:yfdf e|d0f u/fpFb} l5g . xfG; (Hans) Berjkvast ah|sef:6 / pgsL 5f]/L cfGgf;Fu s]xL j]/ ;Fu} hxfhdf 3'd]F . e|d0f ;'Gb/ /Xof] . af6fsf] ldqtf lgs} /dfOnf] x'G5 . *! jlif{o kfgL hxfhsf OlGhlgo/;Fu ukm u/L d 8]sdf a;] . pgn]kGw| jif{sf] pd]/ b]lv ;d'b|df sfd u/]sf]/] 5g\ . @^ jif{ t cd]l/sfdf dfq} sfd u/] pgn] eg] s/La ;a} ;d'b| df]u]sf] / x]/]sf] 5' . clxn] d]/f] v'§f rNb}g . To;}n] lXjn r]o/sf] ;xf/fdf dnfO{ 5f]/Ln] 3'dfpFb} l5g .

      b; tnfsf] hxfhdf kfFrb]lv b;tnf;Dd tndfly 8'Nb} gofF ;fyL agfpb} ukm ub}{ hfFbf tLg 306f lat]5 . Tolts}df xfd|f] 7"nf] 8'Ëf jf hxfh 8]gdfs{ k'Uof] .

of] 8]lg; e"ldaf6 cfFx'; eP/ /]ndf sf]a]gx]ug uOFbf] /x]5 . cfx';df PN;fsf] 3/ 5 xf]nf, 8]lg; :jod\ ;]js ;+:yfdf efiff lzIfs eO{ sfd ubf{ d}n] g]kfnL efiff k9fPsL ljBfyL{ lyOg PN;f . ca t ltdL klg a'9L e};sL xf]lng . 7fpF ;'Gb/ /dfOnf] k/d ;DkGgtfn] dflg;df g}/fZotf xtfz, lbSbfl/ kgf / r/d JolQmjfb xfjL ePsf] h:tf] nfUof] dnfO{ t . vf]H5g\ ;a} ;'v egL ;'v Tof] sxfF 5, cfkm' ld6fO{ c¿nfO{ lbg' hxfF 5 . :j]8]gdf r/d ul/aL ePsf] a]nfdf oxfFsf b; k|ltzt dflg; cd]l/sfdf uP/ a;f]af;
u/]5g\ . sltkosf] egfOdf c7f/f}+ utfAbLsf] cGtlt/ oxfF r/d ul/aLsf] sf/0f rf/ ldlnog hg;ª\Vof . rfln; nfvdWo] s/La cfwf hg;+Vof g} cd]l/sf k'u] eGg] klg 5g\ . h] xf];\ k|ltzt eGbf klg dflg; vfgkfg / ;'v;'ljwfsf] vf]hLdf csf]{ b]z hfG5 eg] Tof] hfoh g} xf] . ldlgPkln; cflb 7fpFdf :jLl8; ;+:s[lt b]Vg ;lsG5 /] . dfgj 3'dGt] k|f0fL xf], ;'vsf] vf]hLdf b'Mv u/]/ o'/f]k k'u]sf slt g]kfnL e]l6P .

oxfFsf sf]Onf / kmnfd o'4df k|of]u ePkl5 :j]8]gdf lr;f]n] l6Sg} g;lsg] eP5 . To;kl5 w]/} dflg; ;lhnf] hLjgsf] vf]hLdf cd]l/sflt/ nfu]5g\ . b'O{ ah]lt/ 8]gdfs{ k'u]/ kGw| ldg]6 hlt 3'd]F . w]/} ofqLx¿ 8]lg; pTkfbgsf] sfN;{ju{ ljo/sf] r':sL lnFb} lyP . 8]lg; uLt / ;+uLt nfOe e}/x]Yof] Tolts}df km]l/ :j]8]g kms{g'kg]{ ePsfn] d t'¿Gt} lkmtf{ ePF . l6s6 km]l/ r]lsª u/]/ Stena Line :6]gf lng] km]l/df a;] clg 8sdf a;]/ 8fo/L n]Vg yfn]F . cfhsf] lbg ;d'b|sf] cfgGb lnFb} :j]8]g / 8]gdfs{sf] lardf cjl:yt ;d'b|L ;tx x]g{df Jo:t eof}+ . :j]8]gsf] a;fOsf] bf];|f] lbg dxTjk"0f{ /xof] . hxfhdf ;fgf] lunf;df l:jl8; cNsf]xn lgMz'Ns ljt/0f e}/x]sf] lyof] . 8]lg; Xof6 klxl/Psf b'O{ ;'Gb/L s]6fs]6Lsf nflu nfdf nfdf a]n'g km's]/ lgMz'Ns ljt/0f ub}{ lyP . ko{6snfO{ cfslif{t ug{ o:tf 7fpF cg';f/sf ultljlw ug'{ jf~5gLo b]lvG5 .

      hxfh 8]gdfs{ af6 :j]8]gsf] uf]6]sf{ -c+u|]hL efiffdf uy]gju{_ hfgsf nflu k|:yfg u¥of] . kmls{Fbf 8]lg; ;adl/g -kfgLd'lg /xg] ;}lgs hxfh_ klg 8sdf b]lvof] . ;Fu} ;'Svf 8sdf lgdf{0f x'b} u/]sf] csf]{{ kfgL hxfh klg b]lvof] . ca 8]lg; lsgf/faf6 6fl9b} ;d'b|sf] leqkl§ hfFb} 5 . xfdL uPsf] efu 8]gdfs{sf] pQ/df kg]{ /x]5 .

8]gdfs{ e|d0f

      lxGb dxf;fu/b]lv k|zfGt dxf;fu/sf] ofqf M g]kfn hldg} hldgn] 3]l/Psf] d'n's xf] . ;fob e"kl/j]li6t nS8 x'g' klg g]kfnsf] ljsf;sf] afws tTj xf] . o; kfnL blIf0f Pl;of, ef/t, >Lnª\sflt/ ePsf] lxGb dxf;fu/af6 o'/f]ksf] pQ/–klZrdlt/ /x]sf] P6nflG6s dxf;fu/sf] lsgf/df cjl:yt :j]8]gsf] uy]gju{ e|d0fsf] cj;/ k|fKt eof] . Ps lx;fan] x]bf{ of] cj;/n] ljsl;t / ljsf;f]Gd'v /fi6«larsf] b'/L -kf6g} g;lsg]_ cfly{s ljljwtf slt dfgj lgld{t x'g eg] sltko k|j[ltk|bQm x'g\ . uy]gju{ d} $.% j6f g]kfnL /]i6'/]G6 /x]5g\ . tfKn]h'ªb]lv afUn'ª;Ddsf dflg;n] kfl/jfl/s >dåf/f ;'¿ ul/Psf tL /]i6'/]06sf dflnssf 5f]/f5f]/L :yfgLo h:t} eO{ ;s]5g\ . s6s dNnhLn] Ps dlxgfcl3 eg] cg';f/ :j]8]gdf sl/a 5÷;ft ;o hgf g]kfnL xfn a:b}5g\ /] . yfO{ /]i6'/]06 gfd ePsf] /]i6'/]06 klg hxfhsf] 8s glhs} /x]5 . g]kfnLsf] a'l4, Ifdtf, >d ;a}sf] ;lDd>0f b]lvof] uy]gju{sf /]i6'/]06df . æj;'w}j s'6'Dasd+Æ kl/jf/ s] xf] t, j}w a:g] cg'dlt ePkl5 s/ ltg'{k5{ /] . s/ lt/] kl5 cfˆgf] OR5f eP ;/sf/n] g} :j]l8; efiff l;sfpg] /x]5 . :j]8]gdf a:g] x/]s pd]/ ;d"xsf dfG5] ;fgf]b]lv ;Q/L jif{;Ddsf nflu :jLl8; efiff l;sfOg] /x]5 . efiff ;+:s[lt ;Eotfsf] d"n xf] . cf}iflw d'nf] lgMz'Ns, s]6fs]6Lsf] lzIff lgMz'Ns a]/f]huf/L eQf c¿ s] g} rflxof] / < ljZjel/df g]kfnLn] klg j}w, cj}w k'u]/ cfˆgf] >d nufP/ k|ult u/]sf] b]Vbf /dfOnf] nfUof] . hf8f]df hLjg clns sl7g x'G5 /] . cuf8Lkl§ ;fgf] 7fpFdf km"n km'nfPsf 5g\ . xFl;nf] ldhf;sf efO{x¿ x]b}{ g]kfnLkgfsf] v'l;ofnL g} nfUof] . ;'/]Gb| s'df/ lnDa', :j]8]gdf s] lnDa'jfg s] v'Da'jfg oxfF t dfgjLotf ljsf; >d / ;'/Iff olt g} xf] xfdLnfO{ rflxg] Ps hgf efOn] eGof] . d]/f] 3/ x]6f}F8fsf] kbd kf]v/Ldf xf] . :j]8]g cfPsf] !* dlxgf eof] d]/f] ;;'/f :s'nsf] lzIfs x'g'x'GYof] . ;]ldgf/df cfO{ oxL n'Sg'eof] . rf}w jif{kl5 j}wflgs eP/ ut jif{ 3/ uP/ ev{/} kms{g'ePsf] 5 eGof]Ú  tkfO{ t oxfF a:g] x}g ls bfO{ < k|Zg t]:of{of] . d}n] eg] efO{, hfkfg, sf]l/of, cd]l/sf, :jL6\h/ Nof08 sFlx n'lsg oxfF kf] lsg n'Sg' / < t}klg cj}w ePsf g]kfnLx¿ c¿nfO{ klg p:t} cfFvfn] x]g]{ /x]5g\ . o:t} 5 g]kfnLsf] csf]{ g]kfnL k|ltsf] x]/fO . Tof] x]/fOdf p;sf] uNtL xf]Og, ljb]l;g], n'Sg], efUg], nfx'/] x'g], zf/Ll/s >dsf] nflu klg :jb]zdf sfd gkfO{ aflxl/g] afWotf eP/ xf]nf .

h] xf]; cflv/ g]kfnLdf g]kfnL kgf t x'G5 g} . d d]/f] 3/sf] /fhf em'k8L g} eP klg .

d]/f] xjfO{ hxfhsf] l6s6 &%)) qmf]g/ k/]5 . u]i6 xfp;sf] ef8f $))) qmf]g/ lx;fa u/]5 uy]gju{ ljZjljBfnon]

cfh cu:t @ tfl/vsf lbg laxfg p7]F . uy]gju{ ljZjljBfnosf k|fWofksx¿;Fu g]kfndf ul/g] lkmN8 l/;r{sf af/]df 5nkmn u¥of}+ . lkmN8 l/;r{sf] :yfg, tl/sf, l/;r{ d]yf]8f]nf]hL, ;+Vof, k|ZgfjnL, zf]wdf nfUg] ;do . cg'dflgt vr{ cflb ljljw ljifodf 5nkmn u¥of}+ . uy]gju{ ljZjljBfnosf] Unf]an :6l8h sfo{qmd ljefudf a;]/ ¿jf08fsf] Ps cg';Gwftf;Fu klg 5nkmn eof] . b'O{ ah];Dd cg';Gwfgsf] 5nkmn eof] . To; kl5 sf7df8f}+ /]i6'/]G6df vfgf vfof}F+ . ToxfF ;fx'hLn] d}n] vfPsf] vfgfsf] k};f lnPgg\ . kf]v/f n]vgfysf efO{n] ut jif{b]lv Tof] /]i6'/]G6 rnfPsf /x]5g\ .

Tof] b]v]/ l:jl8; ;fyLnfO{ crDd nfUof] . s] xf] of] g]kfnL cfTdLotf, glrg]sf] klxnf] e]6 ePsf] dflg;nfO{ klg lsg l;Q} vfgf lbPsf] xf]nf <

df};d lnªb]g -lnDa'_M Ps cg'ej

kGw| jif{df P;=Pn=;L= u/]kl5 cfO{=P= kf; ePg, ljb]z hfg] Rofgn lyPg . ljb]zsf] af/]df yfxf kfPF, o'/f]k t d lx8]/ cfPsf] x'F . gofF lbNnLsf ef/tLo bnfnsf] kl5 nfu]F, rf]/ a'l4 l;sF], bnfn, bnfnL;Fu hf]l8g k'uF] . g]kfndf :s'ndf k9\bfv]l/ hf]8{gsf] /fhf dbf{ :s'n labf ePsf] ;Demgf lyof] . ef/taf6 d ToxL b]z k'u]F5' . ToxfF hfsL ;x/df sl/a tLg dlxgf a;]F, n]agfg glhs} /x]5 . leq a:bf kbf{ vf]Ng kfOFb}gsf]] . 3/ aflx/ hfFbf dlxnfsf] cg'xf/ x]g{ kfOb}gYof] . d]/f] o'/f]k s;/L k'Ug] eGg] dfq WofpGg lyof] . xfdL !^ hgf lyofF} bnfnn] k7fpg g;Sg] l:ytL eof] t/ xfdLn] rf/ nfv ltl/;s]sf lyof}+ . a]n'sf l/; p7]/ ‰ofn vf]Nof}+ . jl/kl/sf dfG5]n] 3/df 9'Ëfd'9f u/] . To;kl5 xfdL dWo]sf kGw| hgf 3/ -g]kfn_ kms]{ . d}n] bnfn;Fu s'/f u/]F / So'afsf] le;f kfPF . d]/L So'af hfg eg]/ :k]gdf emg]{ ljrf/ lyof] . kfOn6n] kf;kf]6{ cfkm';Fu} /fVof] . clg So'af k'luof] So'jfdf tLg dlxgf a;]kl5 ef]sef]s} eOof] clg :k]g eP/ kmls{of] . ToxFL kf;kf]6{ 6jfOn]6df Roft]F . kf;kf]6{ gePsfn] Kn]gsf] u]6df dnfO{ 5f]8\of] . xjfO{ hxfh 5f]8] z/0ffyL{ ePF . k'ln;n] k};f dfUof] d;Fu k};f lyPg . Ps xKtf s8f k|x/L lgoGq0fdf y'Gof] . Ps xKtf kl5 ^ dlxgfsf nflu vfg], a:g] / efiff k9\g] Joj:yf u¥of] . ToxfF sfd eg] kfpg d'l:sn lyof] . ToxfFaf6 d k|mfG; k'u]F . ToxfF k+hflasf] u'¿åf/fdf vfg, a:g lk|m lyof], ToxfF a;]F . kl5 :jL6h/ Nof08 k'uF] h]g]ef sl/a @).@% lbg a;]F, a]lNhoddf !$ dlxgf a;F] . ToxfF sdfO{ ePg clg hd{gL k'Fu] k|mfGskmf]6{ k'u]F . km]l/ a]lNhod eP/ 8]gdfs{ k'u]F . sf]k]gx]u]gsf] ufFhf vfg] 7fpFdf k'u]F . ToxfFaf6 gj]{ uP/ tLg jif{ latfPF . ljgf kl/ro kq cj}w eP/, clg gj]{af6 :j]8]g cfPF . sl/a b; uf8Ldf PsnfO{ r]lsª x'G5 d cfPsf] uf8L r]s ePg . kl5 kf]r'{un uP/ k]k/ t}of/ eof] . clxn] :jLl8; gful/stf / kf;kf]6{ e} ;Sof] .

;g\ @))( b]lv :j]8]gdf cfkm}n] xf]6n vf]nF] . klxn] ef/tLosxfF kfFr jif{ sfd u/]F . xfn :jLl8; eP/ kl/jf/sf dfG5]nfO{ sfdbf/sf] ¿kdf af]nfPF . xfn xfdL @) hgfn] $ cf]6f /]i6'/]G6 rnfP/ a;]sf 5f}+F . d oxfFsL dlxnf;Fu lax] u/]/ l8ef];{sf] ;Fw} ;Defjgfdf /xg rfxGg . To;}n] g]kfnL 8f]/LnfO{ d l5gfNg] 5}g . dnfO{ d]/f] b]zsf] dfof 5 .

:j]8]gsf] ;'Gb/ bf]>f] 7"nf] gu/Lsf] gfd uy]gju{ xf] . uy]gju{sf] xfj{/ glhs} Ps efOsf] yfO{–O;fg /]i6'/]G6 5 . h;sf] d"n dflns ================= efO x'g\ . pgL klxn] t]x|y'd t¿0fbnsf] cWoIf /x]5g\ . -Ps axfb'/ g]kfnLsf] wSsd wSsfsf] ;kmntf_ k|f]:tfnª\utf, km6{ nª l:6«l6;\ cjl:yt, clxn] :j]8]gsf] uy]gju{df hDdf $ j6f /]i6'/]06df hDdf @) hgf Ps} kl/jf/sf dfG5] dflns, sfdbf/ ;a} cfkm} x'g'x'G5 . dfl;s $) xhf/ :jLl8; qmfpg /]i6'/]G6sf] axfn 5 /] . Ps xhf/sf] g]kfnL kGb| xhf/ x'g] /x]5 d'Gb|f ;6xL ubf{ .

cfh kfFr ah] p7]/ M Slots skogen Znf]:sf]h]g kfs{df 3'Dg uPF . kfs{ cToGt ;'Gb/ lyof] . klxnf] k6s l;n df5f k|hflt w'|jLo k|b]zsf hgfj/nfO{ b]v]F . af6fdf s]xL kmf]6f] lvr]F . b'O{ hgf dlxnfn] Ps l5g kv]{/ d]/f] klg kmf]6f] lvRg] sfd u/] . ^ ah]b]lv * ah];Dd 3'd3fd u/]kl5 d u]i6 xfp;df kms]{ / g'xfO{ w'jfO{ u/]F . To;kl5 g]kfnaf6 NofPsf] jfO{jfO{ rfprfp ksfP/ vfPF .

cu:t–$

@)&).$.@)

cfh uy]gju{af6 sf]k]g x]ug hfg laxfg}b]lv t}of/ eP/ a;]F . sl/a Ps 306f k|l;4 kfs{df 3'Dbf Oe]G6sf] t}of/L x]/]+ . 6F'l8v]n h:tf] kfs{sf] rf}/df 8f]h/ rnfP/ klg b'jf] / 3fF;nfO{ s;/L ;'/Iff ubf{ /x]5g\ To;sf nflu slt vr{ nfUbf] xf] . oxfFsf] gu/kflnsf jf kfs{ Joj:yfkgsf] t}of/L vr{ b]v]/ dnfO{ cgf}7f] nfUof] . ToxfFaf6 kms]{kl5 g'xfO{ w'jfO{ u/]+ / n'ufdf O:qL nufpg nfpG8«L sf]7fdf uPF k/Gt' O:qLsf] sfd ePg . To;kl5 km]l/ sf]7fdf cfPF / vfg] ;fdfg lsGg ahf/ uPF . bxL, kfp/f]6L, s]/f lsg]/ lnP/ cfPF . g]kfnaf6 NofPsf] 6«]s/;{ km'8 ld;fP/ vfhf vfPF . w]/} a]/;Dd ;'zg gcfPkl5 ckmuflg;Fu :6]zgdf s;/L k'Ug] eg]/ ;f]w] . p;n] p;n] k}bn uP @).@% ldg]6 nfU5 . t/ a; / 6«d h] df uP klg x'G5 . ToxL tndfly ub}{ lyP ls ;'zg cfOk'lug . pgsf] sf/df xfdL ;]G6«n :6];gdf uof}+ / :6sxf]dsf] lk|G6 gePsf] l6s6sf] af/]df ;f]Wof}+ / lk|G6 u/L dfUof}+ . csf]{ sf]k]gx]ug b]lv uy]gju{ kms{g] l6s6sf] ;do kl/jt{g ug{ cg'/f]w ubf{ Tof] ;Dej ePg . /]nsf] l6s6sf] ;dodf klg kl/jt{g ug{ ufx|f] /x]5 . OG6/g]6af6 l6s6 ljqmL ug]{ sDkgL cs}{ xf] /] . l6s6df ;do lbPsf]nfO{ km/s gkg]{ eg]sf] 5 . To;}n] l6s6df n]v]sf] 6]lnkmf]g gDa/df kmf]g ug'{;\ eGof] . cyjf 6]«gdf a;]kl5 ;f]Wg'; eGof] . To;kl5 xfdLn] /]nj] :6];gdf a;]/ sfk'lrgf] skmL vfof}+ . xfdL b'j} hgfn] vfPsf] slkm ld7f] lyof] . tLg ah]/ rjfln; ldg]6df xfd|f] /]n af6f] nfUof] . Sof /dfOnf] ;'Gb/ ;kmf xl/of] d'n's . lxhf] kfgL k/]sf]n] cfh cfsfz :jR5 5 . u|fld0f b[Jofjnf]sg ub}{ :j]8]gsf] /]n 8]gdfs{ lt/ nfUb} 5 . df};d Ps bd /dfOnf] 5 . emndNn 3fd nflu/x]sf] 5 . tfkqmd hDdf @@.@# l8u|L 5 . æ;'xfgf ;km/ cfh df};d x;FLÆ jfnf lxGbL uLt ;Demg dg nfUof] .

      Ps hgf cw{ sfnL aflnsf;Fu /]ndf e]6 eof] . pg};Fu ukm ub}{ uof}+ . …;]gfa'Ú pgsf] gfd xf] . Do'lhs sG;6{df l:jl8; uLt ufpg hfb}F /lxl5g\ . rf/ cfdf / Ps af 5g\ /] pgsf . pgsf] g]kfn x]g]{ OR5f 5 . uflDaofdf ljsf;sf] sfd ubf{ afn] pgsL cfdf;Fu lax] u/]5g\ . of] /]n :j]8]gaf6 8]gdfs{ lt/ nfUb} 5 . af6fdf y'k|} ljG8ldn lah'nL lgsfNg] kFvf b]lvFb} 5g\ . ;du| If]q xl/ofnLo'Qm 5 . ux'F, hfF}F kfs]/ kx]Fnf] ePsf] 5 . ufO{ j:t', e]8f, 3f]8f, rb{}5g\ . af6fdf ;–;fgf 3/, ;–;fgf ufpF b]lvG5g\ .

o'/f]ksf] /]nj] :6];gdf klxnf]k6s hª\unL v/fof] b]v]F+ . o'/f]ksf] ljsf;sf] Pp6f sf/0f ;Dd k/]sf] hldg /x]5 . efO{ lsË o'udf n'6fxfx¿sf] d'n's /x]sf] :j]8]g j}wflgs /fHo vf]Hbf afx|f} ztflAb b]lv /fhtGq ;lxtsf] /fHo :yfkgf ePsf]] /x]5 . pGgfO;f}+ ztflAbsf] ;'¿ b]lv dfq gj]{ 5'§} /fHo ag]sf] /x]5 . klxnf :j]8]g g} :sfG8]g]leog Ps dfq alnof] /fHosf] ¿kdf :yflkt eP5 . klxn] 7"nf] kfgL hxfh agfO{ k"j{df ¿if / klZrd blIf0fdf a]nfot, hd{gL;Dd uO{ n'6\g] n'6fxf dfFemL 8fsfx¿sf]  ;fgf ;d"xsf] gfd efOlsË /x]5 . cfhef]ln k]6«f]nsf] 7"nf] e08f/sf sf/0fn] gj]{ wgL eP5 . klxn] Tof] e"–efu Psbd clgsfn / ljkGgtf u|:t If]q /x]5 .

      /fhf u':tfeb]lv :j]8]gsf] Jojl:yt Oltxf; ;'¿ ePsf] dflgbf] /x]5 . afx|f} ztfAbLsf] dWoefunfO{ :j]l8; /fhgLlts Oltxf;;Fu hf]8] klg cfO; Phsf] cGtb]lv sl/a !),))) jif{b]lv :j]8]gdf dfgj cl:tTj /x]sf] ljZjf; ul/g] /x]5 .

dfNdf] k'Ug] a]nflt/ 6]«g el/P/ cfof] . klxn] cfwfeGbf a9L vfnL g} lyof] . o'/f]ksf] 6]«gdf klg cfˆgf] ;fdfgsf] lxkmfht ug'{;\, cfkm};Fu /fVg';\ dfly /fVbf cfkm'n] lgu/fgL ug'{;\ egL eGbf -PgfpG; ubf{_ /x]5g\ .

;a} dfG5] cf–cfˆg} tfndf a;]sf 5g\ . cfwf 306fkl5 xfdL dfNdgfds ;x/df k'Ug] 5f}+ . Tof] :j]8]gsf] t];|f] 7"nf] ;x/ xf] /] . k/Gt' ToxfFsf] hg;+Vof kfFr nfv dfq 5 . dfNdaf6 8]gdfs{ hfg gofF k'n kf/ ug'{kg]{ /x]5 . Tof] k'n :j]8]gdf cfsfzdf / 8]gdfs{df ;d'b| d'lg ag]sf] /x]5 . To;af/]df hfgsf/L lng d}n] Pshgf o'jf;Fu ukm u/]+ .

Pontus kf]G6; gfd u/]sf] o'jf sDKo'6/ l;:6d l8enlkª ljifo k9\b} u/]sf] dfG5] . p;n] eGof] :j]8]gaf6 hd{gL hfg] /]n 7"nf] 8'Ëf -km]/Ldf_ hfG5 /] . xfdL s0ff{nL / sf]l;df klg /fd|f] 8'Ëf oftfoft rnfpg ;Sb}gf}+ . kz'kltsf] ofqf l;b|fsf] Jofkf/ eg]em}+, d yf]/} ;dosf] :j]8]gsf] z}lIfs e|d0fnfO{ clwstd pkof]u ug{ 8]gdfs{ uPF .

      sf]k]gx]ugdf Ps /ft latfP/ km]l/ ef]ln laxfg} :j]8]g kmls{g] 5' . /]naf6 8]gdfs{ / :j]8]gsf] hldgsf] b[Zofjnf]sg x'b}5 . d ToxfF cTofw'lgs 8]lg; k'n klg kf/ ug]{ 5' .

@)!#–)*–)%

-8]gdfs{–:j]8]g_

wgL b]z dx+uf] lb;f M sf]k]gx]ugsf] ;]G6«n /]nj] :6];gdf dnfO{ cln k]6 c;lhnf]
eof] . tLg hgfnfO{ ;f]w]kl5 aNn rkL{ b]lvof] . k/Gt' To;a]nf;Dd d}n] cfkm";Fu ePsf 8]lg; qmf]g/ ;fF6L ;s]sf] lyPF . d ;Fu hDdf Ps qmf]g/ dfq afFsL /x]5 . clg t kfFr qmf]g/ glt/];Dd -rkL{_ 6\jfOn]6lt/ hfg] 9f]sf v'Ng] ePg . To;kl5 d a}+sdf uP/ l:jl8; qmf]g/af6 8]lg; qmf]g/ ;fF6g nfu]+ . sfpG6/sf] dlxnfn] elgg l;Ssf t cfwf d"Nodf dfq ljS5 . t}klg k]6 t ;kmf ug}{ lyof] . d}n] l:jl8;af6 qmf]g/ af6 8]lg; qmf]g/ ;fF6] / rlk{hfg] lt/sf] d]lzgdf Kjfn k/]sf] kfFr qmf]g/ xfn] . Ps lan cfof] . s]xL k/ Tof] lan b]vfPkl5 9f]sf v'Nof] . rkL{sf] sfd ;DkGg eof] . Ps qmf]g/sf] !% ¿lkofFsf b/n] krxQ/ ¿lkofFdf lb;f ug'{k¥of] .

Ps 306f hlt klxn] g} /]nj] :6];g sf]kgx]ug ;]G6«ndf k'u]kl5 otf ptf ub}{ ;do laTof] . 7Ls !!M#) ah] :j]8]g hfg] /]n cfOk'Uof] . !! ah]/ #@ ldg]6df 8]gdfs{af6 k|:yfg u¥of] . Sof uhasf] ;dosf] Vofn ul/g] /x]5 . 8]gdfs{df sl/a %))) hgf g]kfnLx¿ a}w cj}w u/L a:5g /] . ltgLx¿dWo yf]/}n] dfq k|f]km];gn sfd kfPsf /x]5g\ . oxfF sfd kfpg ufx|f] 5 /] . w]/} sdfpg]nfO{ s/sf] b/ a9g] ePsfn] dflg; w]/} sfd gug]{ /x]5g\ . b'O{ 306fb]lv rf/ kfFr 306f dfq sfd u5{g /] k|foM . gjLg Pshgf g]kfnL cfO{6L– OlGhlgo/ /x]5g\ . h;sf] 3/df a;L+ pgL k|f]km];gn sfd u/L /x]sf 5g\ . pgL OGkm/d];g k|ljlwsf] sfd u5{g\ . of] sfddf tLg rf/ nfv k|ltdlxgf cfh{g x'G5 /] . 8]gdfs{df ;fdflhs ;'/Iff, :jf:Yo pkrf/, s]6fs]6Lsf] lzIff ;a} /fd|f] 5 /] . sf]k]g x]ugdf uf8Lsf] d"No / ;fOh cg';f/ dxFuf] s/ k|0ffnL /x]5 . ;x/sf] kmf]x/nfO{ hnfP/ jf oyf of]Uo g:6 ug]{ k|0ffnL uhasf] /x]5 . kmf]xf]/ kmfn]kl5 w]/} 7fpFdf c6f]d]l6s d'lgsf] Kjfn af6 Jojl:yt ug]{ s'g} 7fpFdf hfg] /x]5 . u8u8fx6sf] cfjfh ub}{ . sf]k]g x]ugdf jftfj/0f ;kmf, jfo' k|b'if0f Go"g ePsf] ;fOsn d}qL ;x/ /x]5 . s/f]8 klt b]lv /f]8 klt ;Dd ;// ;fOsndf s'bg] /x]5g\ . ;'Gb/Lx¿ a[4a[4fx¿ klg lbgel/g} ;fOsn s'bfPs} b]lvP . :j]8]gkl§ ;d'b|dfly / 8]gdfs{kl§ ;d'b|d'lg /]nsf] k'n / 6g]n agfPsf] /x]5 . ;d'b|df ;}of}+sf] ;+Vofdf lj08 ldn klg la5ofOPsf /x]5g\ . em'Nsf] d'Nsf] 8]gdfs{ sf]k]gx]ugsf] ofqf ;dfKt x'Fb}5 . :j]8]gsf] u|fld0f Onfsfdf ux'Fkfs]/ kx]nf] ePsf] 5 . of] ux'Fn] dfgj tyf ufO{j:t' b'j}nfO{ vfgsf] aGbf]a:t u5{g\ xf]nf . /]ndf ofqf ul//x]sL sfnL dlxnf;Fu b'O{ lsl;dsf lapsf] pTkfbg /x]5 . 5f]/f] clk|msg lap clk|msL v]t / 5f]/L rfFlx l:jl8; lap clk|msg v]tdf k/]sf] :ki6 b]lvGYof] . :SofG8]g]leofdf /+uLg dflg; agfpg clk|msg /+un] ;lhPsf] b]lvof] .

b]]p8f æux'F kfsL kx]Fnf e}Uof ds}sf ad/Æ cfpb}/o} 3'Db}/g' g]kfnL ed/ .. aemfËL 8]p8fsf] no ;lxtsf] uLt ufpg dg nfUof] . cfˆgf] sfd ug]{ ynL kb\dsGof SofDk;, 3/, kl/jf/ ;a}nfO{ la;]{/ o'/f]lkog /]ndf /dfOnf] udL{df labf dgfpFbf cjZo cfgGbsf] cg'e"lt e} /x]5 . clxn] x]nl;jf]/ eGg] :6];g cfP5 . w]/} ofqL cf]ln{P . hLjg ofqfdo 5, pqg', r9g', Ps lbg labf x'g' . st} ;fgf :6]zg st} hS;g -7"nf :6]zg_ cfpF5g\ . sltko JolQm Ps zAb klg gaf]n]/ leq l5b{5g\ / aflx/ lg:sG5g\ . cf–cfˆg} tfnsf dfG5] x'G5g\ . h] eP klg gaf]n] klg :j]8]gsL ;'Gb/Lx¿ x]g{nfO{ ;fFRr} /dfOnL ltvf] gfs, ;'gf}nf] ls ;]tf skfn / k'/} ;]tf] uf]/f] 5fnf / udL{df () k|ltzt hlt g 9flsPsf] hLp . k/Gt' pgx¿ dfgl;s ¿kdf Tolt r~rn] rflx 5}gg\ . g]kfndf jiff{ Ct' xf], emdemd kfgL kl//x]sf] 5 xf]nf . oxfF udL{sf] labfsf] df};d /x]5 . ;a} sn]hx¿ labfd} 5g\ .oxfFsf k|fWofks ljBfyL{ labf dgfpg ;d'b| lsgf/df klN6g, h+undf ;fOsn rnfpg / b]zb]zfj/ 3'Dg hfg] /x]5g\ . o'/f]k cd]l/sfdf labf ;fFRr} labfsf] ¿kdf cfgGbn] dgfpg] rng /x]5g\ .

o'/f]ksf] /]ndf a:bf ef/tLo /]ndf ;'lgg] cfjfh rgf r6k6] d;fn] jfn], u/d k'/L, 5f]n] e6'/]sf] ld7f] cfjfhsf] ;Demgf eof] . o'/f]kdf cfˆgf] :jfbsf] vfgf ef/tLo /]i6'/]06df klg gkfOg] /x]5 . :j]8]g k|s[ltsf] wgL 5 . ¿v lj¿jf c;+Vo 5g\ . To;df klg cf]ssf] ¿v dxTjk"0f{ dflgg] /x]5 æefOlsËÆ * b]lv !$ ztfAbL ;Dd 7"nf] cf]ssf] ¿v sf6\g /fhfnfO{ dfq clwsf/ lyof] eGg] egfO /x]5 . cf]ssf] sf7n] /fd|f] hxfh agfOg] x'Fbf ljZjsf] 7"nf] hxfh To;a]nf l:jl8; /fhfs} dfq x'GYof] c/] . To;}n] k"j{df /l;ofb]lv blIf0f hd{gL, k|mfG;, a]nfotnfO{ klg ;d'b|df n'6\g] sfd efO{ls+n] ug]{
/x]5g\ . cfhsf] ;dfhjfbL Joj:yf / /fd|f] dfgj clwsf/, ;fdflhs ;'/Iff ePsf] b]z ljutdf n'6fxfsf] b]z lyof] egg] ;'Gbf cgf}7f] nfUb5 .

      /]n ;–;fgf :6]zgdf klg /f]lsg] / la:tf/} hfg] /x]5 . w]/}h;f] ;dodf rf/ l;6 ePsf] 7fpFdf d PSn} lyPF . slxn] sfFxL dfq cfwf l;6;Dd el/g] /x]5g\ . w]/} ;do /]nsf w]/} l;6 vfln g} / 5] . sf]k]gx]u]gb]lv uy]gju{ @!^ + @* = @$$.– hDdf b'O{ ;o rjfln; lsnf]ld6/ /x]5 . t/ Tof] b"/Ldf /fd|f] kmf:6 6]«g rfFlx 5}g .   

cu:t ^ tfl/v uy]gju{af6 b'O{ lbg cl3 :6sxf]d hfg] sfo{qmd aGof] . laxfg ^ ah] p7]/ bfFt dfFem] bf/L sf6]F / km]l/ s]xLa]/ kN6]F . oxfFsf dflg;x¿ /flt l9nf ;'Tg] /x]5g\ !@M)) jf !M))÷@M)) ah] lt/ . pgLx? laxfg rflxF l9n} p7\g] /x]5g\ . ;ft ah]kl5 Psl5g aflx/ ;8sdf 3'Dg uPF . kms]{kl5 g'xfO{ wf]O{ u/]F lsgsL lxhf] sf]k]gx]ugdf ;fx|} ;fgf] 7fpFdf a;]sf]n] g'xfpg ;lsg . cfh g'xfO{ ;s]kl5 nG8«L -jfl;ªd]lzg_ df n'uf xfn] / jfl;ª kfp8/ /fv]+ . Ps 306fdf n'uf w'g] sfd eP5 . km]l/ csf]{ d]lzgdf /fv]+ cfwf 306f leq} n'uf ;'Sof] . :qL eg] grNg] /x]5 . To;}n] wf]Psf] n'uf k6\ofP/ /fv]+ / ;fdfg Kofs ug]{ ljrf/ eof] . d cfPsf] lbg b]lvsf] uf/j]hnfO{ y}nLdf Jojl:yt ul/ uf/j]h /fVg] 7fpFdf uPF . d]6nsf] 7"nf] kfOkaf6 ;j} tnfaf6 /fv]sf] uf/j]h e'O{ tNnfdf hfg] Joj:yf u/]sf] /x]5 . kmf]xf]/ p7fP/ tn hfg'gkg]{ cfˆg} tNnfsf] s'gfdf uof] :6Lnsf] 9Ssg vf]Nof] / kf]sf] kf/]sf] kmf]xf]/ leq xfnL lbof] . Tolts}df e/v/ dflyNnf] tnfdf cfPsf] :k]lg; cg';Gwftf e]l6of] . p;n] eGof] ef]snfUof] a|]skmf:6 vfg hfG5' . d}n] cfˆgf] ;fdfg Kofs u/]+ . ;f9] gf}+ ah]lt/ ;'zgsf] kmf]g cfof] d ;f9] b; ah]lt/ xfuf cfO{ k'U5' eg]/ . pgL sf/ lnP/ cfpg] ePkl5 dnfO{ lrGtf ePg . To;}n] sf]7fdf of] ;'Gb/ gul/ 5f]8g] lbg s]xL ;Demgf n]Vg a;]F .

:6sxf]d :j]8]g

@M$) df k'Ug'kg]{ 6]«g #% ldg]6 l9nf k'Uof] . ToxfF k'Ug] lalQs} s6s dNnhL t'¿Gt} b]lvg'eof] . clg xfdLn] l56f] l56f] uP/ csf]{ nf]sn /]nsf] l6s6 lnof}+ . Tof] l6s6 lnPkl5 l;6L 6]«gdf @ :6]zg k/ dNnhLsf] 3/ uof}+F . ToxfF k'Ug] ljlQs} kmnkm"n cf¿– :6«j]/L rLh, kfp/f]6L / dVvg, skmL vfOof] . PSs} l5g g]kfnsf] /fhgLltsf] ukm u¥of}+ . afa'/fd, b]pjf, k|r08, k|jf;L g]kfnL, g]kfnsf] eljio ljleGg ljifodf xfd|f] ljrf/ ljdz{ eof] . dNnhLsL 5f]/Ln] …gd:t]Ú elgg jxfFn] …lrGof}Ú eg]kl5 6fpsf] xNnfOg vfhf vfPkl5 st} 3'Dg hfg] sfo{qmd /x]sf] 5 .

      s6s dNnhLsf] :6sxf]dsf] 3/df laxfg ^ ah]/ @) ldg]6df lapem]F . cfh jxfFsf 5f]/f5f]/L aflx/ ;fyLsxfF hfg] ePsfn] ;fob l5§} p7]/ uO;s] . d}n] cw{ lgGb|fdf p7]sf] cfjfh ;'g]sf] lyPF . s6shL klg ;fob p7L;Sg' ePsf] 5 ls Sof xf] . vf]s]sf] ;'g]sf] lyPF . jxfF ev{/ cfˆgf] sf]7faf6 aflx/ lg:sg'eof] . eGg'eof] d]/f 5f]/f5f]/L tkfO{ lxhf] cfPs} 7fpF -hf]ltjl/_ :j]8]gsf] af]nfpg] gfd uy]gju{ hfFb}5g\ . ToxfF k'Ubf /]ndf sl/a ^.& 306f nfU5 . l56f] hfg] /]ndf rf/ 306f nfUg] /x]5 . d klg lxhf] Tolx /]ndf cfPsf] lyPF . kfFr ;o lsnf]ld6/sf] ofqf ;'Gb/ ef}uf]lns If]qaf6 s:tf] /fd|f] . -hf]ltjl/_ uy]gju{df jxfFsf] :jLl8; ;fyLsf] kl/jf/ 5 /] . pgLx¿ klg g]kfndf a;]sf x'g\ . To;}n] xfd|f] kfl/jfl/s ldqtf 5 . pgL g]kfndf 8fS6/sf] ¿kdf sfd u/]sf dfG5] x'g\ To;}n] pgsf] d]/f] kfl/jfl/s ;DaGw /fd|f] 5 . pgsf 5f]/f, 5f]/L / d]/f 5f]/f5f]/L pgLx¿;Fu ToxfF 3'Dg uP .

cfh k|ftM * ah]b]lv !!M#) ah] ;Dd :6sxf]d ;x/sf] b[Zofjnf]sg ug{ s6s dNnhL ;Fu k}bn 3'd]+F . xfdL gofF :6sxf]daf6 k'/fgf] ;x/ sf7df8f}+sf] c;g jf 7d]n h:tf] efudf uof}+ . ToxfF /fhb/af/, ;+;b, d+qfno, cfO{l8ofsf] clkm; klg x]¥of}+ . :6sxf]d lgs} k'/fgf] ;x/ /x]5 tLg, rf/ jif{ k'/fgf 3/x¿ .

;f7L, ;Q/L xhf/ ljBfyL{

ToxfFaf6 xfdL clxn] :6sxf]d ljZjljBfnosf] dNnhLsf] clkm; sf]7fdf a;]sf 5f}+ . ljZjljBfnoleqsf] k':ts k;ndf l:jl8; ;+ljwfgsf] c+u|]hLdf n]lvPsf] k':ts vf]Hbf kfOPg . :j]l8; efiffdf rfFlx /x]5 . xNsf kfgL k/]sf] 5 . 8Dd afbn nfu]sf] 5, aflx/ cln cln hf8f] 5 sf]7fleq rflxF udL{ 5 . cfh ljZjljBfnosf] SoflG6gdf vfgf vfof}+ () qmf]g/ k¥of] . To; kl5 km]l/ ljZjljBfno xftf 3'Dg nfUof}+ . ljBfyL{ o'lgogsf] ejg x]¥of}+ . dNnhLn] eGg'eof] oxfF ljBfyL{ o'lgogsf] z'Ns glt/];Dd hfFrdf a:g kfO{b}g . ljZjljBfno !*&* df :yfkgf ePsf] /x]5 . ljBfyL{ o'lgogdf ;a} kfl6{sf] k|lt:kwf{ x'G5 /] olx g} b]zsf] /fhgLltsf] d"nåf/ xf] . sfg'g -n_ k9\g] ljBfyL{n] o'lgog z'Ns ;aeGbf a9L ltg'{ k5{ /] #)) Ps ;]d]:6/sf] cGon] @%) b]lv dfly . Pp6} sDn]S;df laxfg cf7 ah]b]lv ;fFem jf /f;t ( ah];Dd sIff ;'¿ x'G5
/] . s'n k|fWofkgdf ;+nUg k|fWofks / sd{rf/L u/L k"0f{sfnLg cf+lzs ul/ hDdf %))) ;+Vof /x]5 . ljZjsf] !)) ljZjljBfno dWo Ps :6sxf]d ljZjljBfno ljZjsf !)) pRr :t/sf ljZjljBfno leq k5{ /] .

:6sxf]d ljZjljBfnodf dfgljsL, sfg"g / lj1fg ;fdflhs lj1fg k9fO{ x'G5 . sl/a &) xhf/ ljBfyL{ k9fO{ x'g] /fhwfgLsf] ljZjljBfno ( tNnfsf] ejg eP klg Psflt/ e"ldd} gjf}+ tnf lyof] . ;fob xfd|} lqe'jg ljZjljBfnosf] h:tf] cUnf] xf]rf]sf] h:tf] 8f8f]df eP/ xf]nf . :j]8]gdf #) xhf/af6 ;]gfsf] ;+Vof !%,))) dfq agfpFbf ul0ft, lj1fg, h:tf ljifo hfGg] ;}lgsnfO{ :s'ndf, sn]hdf k9fpg lzIfssf] ¿kdf lnP5 . To;}n] pgLx¿ klg l;len hLjgdf cfpg v';L eP5g\ . l;~h]g le;f Joj:yf ubf{ l;Gh]g b]zdf 7"nf] Ao'/f]qm]l;sf] vr{ 36]5 . sf/0f x/]s d'n'sdf s:6ddf nfUg] sd{rf/L cfjZos k/]g . To;}n] o'/f]df gePklg gj]{ l;Gh]g le;f dfGg] d'n'ssf] ¿kdf /x]sf] 5 . :j]8]g EU df ePklg o'/f]df rNg] d'n'sdf kb}{g . oxfF cfˆg} d'b|f rN5 . o'/f]ksf @^ b]z l;Gh]g le;f rNg] d'n'sdf kg]{/x]5g\ . o'/f]k leq klg cem}F a]nfot, :jL; h:tf d'n'ssf] nflu cnu le;f lng' k5{ . ;+;f/ ljlrqsf] 5 . k|lj0f s'df/ k|hfklt–kf]v/f, xfn sf]k]g x]u]g, ;Fu / ls/0f lnDa'– t]x|y'd– :j]8]gdf a:g];Fu, e]6 ukmufkm dNnhLsf] 3/df vfgf cfP/ xfdL ukm ufkm ub}{ 5f}+ . xfdL rf/ hgf hDdf ePsf 5f}+ . d'lQm e§ 8]gdfs{sf] /fhb"tn] cd]l/sfdf kl9/x]sL 5f]/Lsf] gfddf lk=P=sf] tna a'‰g] u/]sf 5g\ /] . sfo{jfxL ug{ ldN5 ls ldNb}g . 5f]/f / 5f]/LnfO{ :6fkm agfO{ /fVg ldN5 ls ldNb}g . 8]gdfs{df a:g] g]kfnLx¿ crDddf k/]sf 5g\ /] . s:tf] dlte|d ePsf] xf]nf <

cfh 3/hfg] lbg ePsfn] dnfO{ /fd|f] lgb|f nfu]g . laxfg % ah] p7]F . To;kl5 k|ftM lqmof ;dfKt u/L 8fo/L n]Vg dfq cfF6]sf] lyPF s6s dNnhL p7g'eof] . clg dnfO /flt Ps lsl;dsf] c;lhnf] ePsf] lyof] . d}n] ljrf/ u/]+ d uy]gju{af6 :6sxf]d cfO;s]F cfh} laxfg ( ah] ToxfFaf6 sf7df8f}+ p8\g] sfo{qmd 5 . :6sxf]ddf xjfO{ hxfhdf hfg lbPg eg] s] ug]{ xf]nf < clg d}n] ;'zgnfO{ P;=Pd=P;= k7fPsf] lyP . t} klg dNnhLsf] ;xfotf dfu]/ l6s6sf] OGSjfo/Ldf l:jl8; efiffdf s'/f eof] . pQf kl§af6 nfdf] s'/f sfgL kl5 pQ/ cfof] ;Dea g} 5}g . csf]{ l6s6 lng'k5{ . kGw| la; ldg]6 e};Sof] dNnhL cg'/f]w ub}{ x'g''x'GYof] . d}n] jxfFsf] efiff / xfjefj b]v]F . 8/nfUof] To; lar 8/fP/ tLg rf/ k6s kfgL lkFP . 3fF6L ;'s]/ cfof], pkfo s]xL klg 5}g eGof] . cs}{ l6s6 lsGg' k5{ /] . s]xL klg pkfo 5}g eg] kl5 xfdL lrlGtt eof}+ . d}n] dgdg} sNkgf u/]+ slt lbg dNnhLsf] kfx'gf eOg] eof] . s;l/ l6s6 lsGg] < dNnhLn] klg ;f]Rg' eP5 s] ug]{ k};fsf] hf]xf] ul/ l6s6 sf6L k7fO{ lbg' knf{ eGg] ljrf/ ug'{ eP5 . slt pQd ljrf/, g]kfnL ;dfhsf] ljz]iftf g} ;fdflhs bfloTj xf] . Ps ldqn] of] eGbf slt ;f]Rg] < clg d}n] uy]gju{ ljZjljBfnosf] cg';GwftfnfO{ kmf]g u/] / eg] d ;d:ofdf k/] h:tf] 5' . pxfFn] eGg'eof] tkfO{sf] hLd]n x]g'{;\ / af]l8{ª kf; lk|G6 ug'{;, ;d:of gxf]nf . clg hL d]n vf]n]+ ToxfF af]l8{ª kf; cfP5 . 8f6f s]an vf]h]/ dNnhLn] b'O{ j6f af]l8{ª sf8{ lk|G6 ug'{ eof] . clg d]/f] df]afOndf stf/ Pc/ nfOgaf6 klg P;=Pd=P;= cfof] …tkfOsf] l6s6 sGkmd{ eof] .Ú b'O{ 306f cl3 cf/Nof08 6ld{gn hfg';\ . ef}tfl/Psf] dg 9'Ss eof] . afFsL /x]sf] skmL dHhf;Fu vfPF . To;kl5 8fo/L n]Vg a;]F .

dNnhL cg nfOg g]kfnL Go"h ;'Gg yfNg'eof] . xtf;, laTof;, va/bf/, xf]l;of/sf] dfgl;stfdf dnd kl§nfUof] . clxn] cf7 ah]/ kRrL; ldg]6 eof] . cfh afbn nfu]sf] 5 . :6sxf]ddf cu:tdf ;dzLtf]i0f xfjf kfgL 5 . xfdLn] :6«a]/L / ltgd0f f -r'y|f]_ h:tf] kmn ldnfP/ a|]skmf:6df bxL clg gf}lg;Fu oxfFsf] t}of/L /f]6L vfof}+ . clxn] dNnhL g'xfpg afy¿ddf hfg'ePsf] 5 . s]xL a]/df vfgf vfO{ jxfFn] dnfO{ ;]G6«n :6]zg / Pc/kf]6{ hfg] 7fpF;Dd ;fob ;a j]df 5f]8\g hfg' x'g]5 . cl:t b]lv cfh;Ddsf] k"/f ;do jxfFn] dnfO{ lbg'eof] . vfgf agfpg], 3'dfpg] / g]kfnsf] /fhgLltsf] lrGtf ug]{df ;a} ;do laTof] . b; alh;Sof] . ca Ps} l5gdf n~r vfP/ xfdL /]naf6 k|:yfg ug]{ 5f}+ . o'/f]k ofqfsf] ;+lIfKt Oltj[QfGt olxF /f]Sb} d ;dosf] k|tLIffdf 5'F . dNnhLn] / d}n] g]kfnsf] /fhgLltnfO{ Ps /fli6«o ;f]rdf cl3 a9fpg k'/fgf] / gofF ;Qfsf tLg kIfnfO{ ;Fu} /fVg sf]l;; ug'{ k5{ eGof}+ .

wgk|;fb kl08t

:6sxf]d

:j]8]g, @)!# cu:t *

cGtdf Ps ah] lt/ :6sxf]dsf] cf/nfG8 Pc/kf]6{ k'u]F . ;fdfg r]s hfFr u/L kf;kf]6{ ;d]t hfFr]kl5 u]6 gDa/ ^^ glhs uP/ a;]F . stf/ Pc/j]haf6 cf–cfˆgf] b]z hfg y'k}| dflg; cfPsf 5g\ . clk|msL d'n'ssf, ef/tsL Pshgf x}b/fafbsf] dlxnf /lxl5g\ . oxfFaf6 stf/ / stf/af6 gofFlbNnL, ToxfFaf6 x}b/fafb hfg] sfo{qmd 5 /] . Ps xKtfdf clkm;sf] sfdn] :j]8]g, gj]{, cf]:nf]df 3'd3fd / sfd ubf{ ysfO nfUof] /] . cfh aNn df};d kSsf o'/f]ksf] h:tf] eof] . l;dl;d] kfgL kl//x]5 . cfsfz afbnn] 6Dd 9flsPsf] 5 . ;"o{ gf/fo0fsf] b;{g klg kfOPsf] 5}g . xjfO{ hxfhdf ;fdfg /flv ;s] t/ ofqL af]nfPsf] 5}g . ;a} hgf k|tLIffsf] 38Ldf 5g\ . s'g a]nf af]nfpnf / xfdL Kn]g leq k|j]z u/f}+nf eg]/ d]/f] cuf8L b'O{ hgf sfnL dlxnf l5g\ ltgLx¿ d'l:nd ;d'bfosf] x'g' k5{ . a'sf{ 5}g k/Gt' ;nn] cfˆgf] cg'xf/ jl/kl/ 9fs]s 5g\ . s]xL afnaflnsf 5g\ . k]lG;n s6/n] tf5b} s]xL n]Vb} 5g\ . sltko n§ks]sf 5g\ . lgGb|f nfUg cfF6] h:tf jftfj/0f rfFlx em'/ / cN5LnfUbf] ePsf] 5 . o'/f]ksf] w]/}h;f] ;do o:t} x'G5 /] . clg t 3fd nfUof] eg] o'/f]lkogx¿ v'l;ofnL dgfpF5g\ . cfˆgf] ;fx|} ;]tf] uf]/f] /+unfO{ clns v}/f] agfpg ;d'b| lsgf/sf] afn'jfdf 9lndnL u5{g\ / ;gjfy u5{g\ .

% 306f !) ldg]6 bf]xf;Dd

kf}g] rf/ ah] aNn xjfO{ hxfhleq k:of}+ . x]/f}+ l7s ;dodf xjfO{hxfh p8\5 ls p8\b}g . ;Fu} Ps aflnsf cfˆgf] df]afOndf g]6 rnfpFb} jf s]xL u]d v]Nb} l5g . of] xjfOhxfhdf Ps nfOgdf gf} l;6 /x]5g\ . hDdf #^ nfOg 5g\ #^ X ( = #@$ hgf Jofkfl/s Snf;sf] cnu l;6 ubf{ sl/a #%) hgf hlt ofq' / rfns bn af]Sg] /x]5 .

:6sxf]daf6 stf/ cfpg] xjfO{ hxfh k"j{ ;f]leot o'lgog, h:t} a]nf¿;, o'qm]gsf] lsd eP/ cfpg] /x]5 . clxn] Ps 7"nf] ;x/ b]lvof] . ;fob olx g} o'qm]gsf] /fhwfgL lse xf]nf . gS;fdf xjfO{ hxfh klg lse dfly p8L/x]5 . k"jL{ o'/f]k klg ;Dd k/]sf] e" efu /x]5 . of] Kn]gdf b'O{ hgf sf]l/og Pc/ xf]:6]; /x]5g\ . d}n] cGofª3f;]of] eGbf xfp 8' o' gf] sf]l/og eg] . Ps hgf ;pnsL csL{ a';fg ls /lx l5g\ . o'/f]ksf] ljz]iftf eGg' g} ;Dd k/]sf] hldg lgs} jgIf]q xl/ofnL / v]tLkftL ug]{ 7fpF . ;fob xfd|f] xjfO{ hxfh lse s6]/ blIf0flt/ nfUb} 5 . oxfFaf6 aubfb O/fs dflyaf6 aNn bf]xf k'Ug] 5 . bf]xf / b'aO{ b'j} c/a vf8Lsf b'O{ lsgf/df cjl:yt ;x/ /x]5g\ .

clxn] xfdL 6sL{, o'qm]g / ¿; larsf] vf8L dfly p8b} 5f}+ . o;sf] kfl/kl§ 7"nf] a:tL 5 . b'O{ 306f;Dd t xfd|f] hxfhn] uha;Fu tndfly u/]/ afbnsf] ljrdf / dfly hfg] sfd u/]sf] lyof] . clxn] 6ls{dfly p8\b} 5f}+F . 6sL{sf] pQ/df 7"nf] vf8L /x]5 . Kn]gdf w]/} l;6 vfnL /x]5 . stf/ Pc/j]hdf sf7df8f}+F uy]gju{ slt l6s6 nfU5 dnfO{ yfxf 5}g sf7df8f}+ uP/ kQf nufpg sf]lzif ug]{ xf] . ;fob *.()) ;o 8n/ nfUof] xf]nf ls < xfdL r9]sf] xjfO{hxfh $!,))) lkm6 dfly af6 p8]sf] 5 . o;sf] u|fp08 :kL8 !)@& lsnf]ld6/ k|lt306f 5 . clN6Ro"8 $!,))) ld6/ sl/a %))) lsnf]ld6/sf] ofqf /x]5 :6sxf]d b]lv bf]xf;Ddsf] b"/L . clxn] c+sf/fsf] k"j{ / afs'sf] klZrd eP/ hfFb}5 Kn]g . :6sxf]d– $%*% lsnf]ld6/ bf]xf sf7df8f}+ ##^* lsnf]ld6/ ##^* + $#!^ + @))) = ())) t]n kfpg' cl3 bf]xf stf/sf] hg;ª\Vof hDdf @%,))) hlt lyof] / ^) jif{cl3 clxn] !( nfv hg;ª\Vof e} ;Sof] /] . klxn] e]8f / pF6 ;Fusf] 3'dGt] hLjg latfpg]x¿ xfn r/d wgsf] jiff{df 5g\ . clxn] aubfb b]lvb} 5, O/fs guP klg cfsfz dfu{af6 O/fs kf/ ul/b} 5 . Ps} l5g kl5 xfdL r9]sf] xjfO{ hxfh stf/ k'Ug] 5 .